Çin’in teknoloji üssü Şıncın’da (Shenzhen) tarihe not düşülen bir fotoğraf verildi. ABD Başkanı Donald Trump, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ilk kez aynı masa etrafında "üçlü zirve" formatında buluştu. Trump’ın toplantının başında Şi’ye teşekkür ederek sarf ettiği "Şu an tarih yazıyoruz. Üçümüzün konuşacağı çok şey var" sözleri, aslında dünyaya verilen açık bir mesajdı.

Kameraya yansıyan tebessümler, "küresel barış", "nükleer silahsızlanma" ve "stratejik istikrar" gibi süslü diplomatik kavramlarla ambalajlansa da; meseleyi soğukkanlılıkla okuduğumuzda karşımıza çıkan tablo bambaşka. Bu buluşma, 1945 Yalta Konferansı’nın 21. yüzyıl versiyonudur: Sınırların görünürde kalktığı, ancak dünyanın kaderinin üç ayrı merkezden tayin edilmeye çalışıldığı yeni bir küresel tahakküm denemesi!

Küresel İkiyüzlülük ve Üç Başlı Tahakküm

Yıllardır dünyaya "demokrasi, serbest piyasa, insan hakları ve çok kutuplu adil düzen" vaazları veren bu üç süper güç, iş kendi çıkarlarına geldiğinde aralarındaki tüm ideolojik perdeleri bir çırpıda indirebiliyor.

· Bir yanda her fırsatta "küreselci düzenlemelere karşıyız" derken masada dünyayı paylaşmaktan geri durmayan Washington,

· Diğer yanda "barış ve istikrar" nutukları atarken komşularının sınırlarını zorlayan Moskova,

· Öbür yanda ise "karşılıklı saygı" söyleminin arkasına sığınıp ticaret yolları ve borç diplomasisiyle kıtaları kuşatan Pekin...

Üçünün de ortak misyonu aynı: Ekonomik, teknolojik ve askeri üstünlüklerini tahkim ederek, geri kalan ülkeleri kendi yörüngelerinde birer "pazar" veya "uydu" haline getirmek. Nükleer silahları ve yapay zekayı kontrol altına alma iddiaları bile, aslında bu tekelin başka hiçbir ülkenin eline geçmemesi içindir.

"Ne Amerika, Ne Rusya, Ne Kızıl Çin..."

Şıncın’da verilen fotoğrafa bakarken, hafızamda yıllar öncesinin o sarsılmaz fikri duruşu, gençlik yıllarımızdan beri içimizde taşıdığımız ülkücü dünya görüşünün o meşhur ve tarihi parolası yankılandı:

"Ne Amerika, ne Rusya, ne Kızıl Çin; Türk’e göre, Türk tarafından her şey Türk için,"

O gün sadece bir meydan okuma gibi görünen bu veciz sözün, bugün nasıl bir jeopolitik mecburiyet ve devlet aklı haline geldiğini ibretle izliyoruz. Çünkü dün birbirine düşman gibi konumlanan bu üç kutup, bugün kendi menfaatleri kesiştiğinde aynı masada el sıkışabilmektedir. Eğer siz kendi merkezinizi kurmaz, kendi göbeğinizi kendiniz kesmezseniz; o masada ya "menüde" olursunuz ya da başkalarının çizdiği sınırlara razı gelirsiniz.

Türkiye Bu Denklemin Neresinde?

Peki, bu üçlü zirve Türkiye için ne ifade ediyor?

Türkiye, ne bu üç gücün arasına sıkışacak bir taşra devletidir ne de küresel gelişmelere sırtını dönecek bir ülkedir. Bizim bu üç ülkenin her biriyle köklü ticari ilişkilerimiz, enerji bağlarımız ve stratejik ortaklıklarımız var. Ancak Ankara artık olaylara "Ankara merkezli" bakmaktadır.

Bunun en somut ispatlarını yakın tarihte bizzat yaşadık:

· Karadeniz ve Tahıl Koridoru: Rusya-Ukrayna savaşında Batı (ABD) ateşe benzin dökerken, Rusya ise sahayı kilitlerken; dünyayı açlık krizinden kurtaran Tahıl Koridorunu ne Washington ne Pekin açabildi. Bunu, her iki tarafla da konuşabilen tek lider ülke olarak Türkiye başardı.

· Orta Asya ve Türk Dünyası: Amerika’nın Afganistan’da ve bölge coğrafyasında büyük bir hezimetle batağa saplanıp çekildiği, Rusya’nın kendi cephesine odaklandığı, Çin’in ise ekonomik yayılma peşinde koştuğu bir dönemde; Orta Asya’da kurulan Türk Devletleri Teşkilatı, bölgenin gerçek sahibinin kim olduğunu dünyaya gösterdi. Türkiye, bölgede ne Amerika adına bekçilik yaptı ne de başkalarının taşeronluğuna soyundu; doğrudan kendi milli menfaatleri ve Türk dünyasının geleceği için masaya ağırlığını koydu.

Üçlü Tahakküme Karşı Milli Kalkan: Savunma, Enerji ve Zengezur

Türkiye’yi bu üç süper gücün dayatmalarına karşı bağışıklık sahibi kılan asıl güç ise sahada ilmek ilmek ördüğü stratejik hamlelerdir. Yerli ve milli savunma sanayiinde yakalanan %80’in üzerindeki bağımsızlık, Washington’un silah ambargolarını da Moskova’nın askeri baskılarını da boşa çıkaran caydırıcı bir zırha dönüşmüştür. Diğer yandan, Zengezur Koridoru ile Türk dünyasını kesintisiz bir ticaret ve lojistik hattıyla birbirine bağlama iradesi, Pekin’in tek taraflı "Kuşak-Yol" tekeline ve Rusya’nın kuzey koridoru kontrolüne karşı tarihin en güçlü alternatifini oluşturmaktadır. Karadeniz gazından nükleer santrallere, uluslararası boru hatlarından doğal gaz ticaret merkezine uzanan enerji üssü vizyonuyla Türkiye; enerjiyi bir şantaj aracı olarak kullanan küresel aktörlerin elindeki kozu almış, kendi güvenliğini perçinlemiştir.

Masada Olanlar ve Oyun Kuranlar

Şıncın’daki üçlü zirve bize şunu bir kez daha hatırlatıyor: Büyük güçler kendi aralarındaki rekabeti yönetmek için anlaşabilirler, ancak küçük ve orta ölçekli devletlerin haklarını hiçbir zaman kendiliklerinden teslim etmezler.

Türkiye’nin önündeki yol haritası nettir. Hem Washington ile, hem Moskova ile, hem de Pekin ile milli çıkarlarımız doğrultusunda ticaret ve diplomasi yürütmeye devam edeceğiz; ancak istikametimizi asla onların pusulasına göre belirlemeyeceğiz. Kendi savunma sanayisini kuran, Zengezur üzerinden Türk dünyasıyla bütünleşen ve enerji koridorlarını yöneten bir Türkiye. Fotoğrafta yokuz belki ama sahada biz de varız.