Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin “Muhtemel Eğitim Süresi” verilerini yayımladı. Verilere göre, ilkokula başlama çağındaki bir bireyin eğitim hayatında geçirmesi muhtemel toplam süre 16,8 yıl olarak belirlendi.
İlkokul çağındaki bir bireyin ortaöğretimi tamamlayana kadar eğitimde geçirmesi beklenen süre 11,9 yıl olurken, okul öncesi eğitimde bu süre 1,6 yıl olarak hesaplandı.
En yüksek süre Bayburt ve Karabük’te
İller bazında değerlendirildiğinde, en yüksek muhtemel eğitim süresi 18,6 yılla Bayburt ve Karabük’te görüldü. Bu illeri 18,4 yılla İstanbul ve 18,3 yılla Tunceli takip etti. Muhtemel eğitim süresinin en düşük olduğu il ise 13,8 yılla Şanlıurfa oldu. Şanlıurfa’nın ardından 14,1 yılla Şırnak ve 14,3 yılla Muş geldi.
Kadınlarda 17,2, erkeklerde 16,3 yıl
Türkiye genelinde muhtemel eğitim süresi 2025’te bir önceki yıla göre yüzde 2,4 azaldı. Erkeklerde muhtemel eğitim süresi yüzde 2,5 düşüşle 16,3 yıla gerilerken, kadınlarda yüzde 2,4 azalışla 17,2 yıl olarak hesaplandı.
Kadınlarda en yüksek muhtemel eğitim süresi Tunceli’de, erkeklerde ise Bayburt’ta kaydedildi. Erkeklerde Bayburt’u Erzincan, Karabük, İstanbul ve Bolu izledi. Kadınlarda ise Tunceli’nin ardından Karabük, İstanbul, Rize ve Ankara sıralandı.
Erkeklerde muhtemel eğitim süresinin en düşük olduğu iller Şanlıurfa, Ağrı, Şırnak, Muş ve Hakkari oldu. Kadınlarda ise en düşük değerler Şanlıurfa, Şırnak, Muş, Mardin ve Ağrı’da görüldü.
Cinsiyet eşitliği endeksi kadınlar lehine yükseldi
Kadınların muhtemel eğitim süresinin erkeklere oranı üzerinden hesaplanan cinsiyet eşitliği endeksi, 2025’te 1,05 olarak belirlendi. 2018’de 0,97 olan endeks, 2025’te 0,08 puan artarak kadınlar lehine değişim gösterdi.
Cinsiyet eşitliği endeksinin en yüksek olduğu iller 1,13 ile Iğdır, 1,11 ile Tunceli, 1,10 ile Bartın, 1,09’ar ile Çankırı ve Kars olarak sıralandı. Endeksin en düşük olduğu iller ise 0,97 ile Bitlis, 0,99’ar ile Şanlıurfa, Siirt ve Bayburt, 1’er puan ile Muş, Erzurum ve Batman oldu.
Türkiye OECD ortalamasının üzerinde
OECD ülkelerinin en güncel verilerinin bulunduğu 2024 yılına göre, ilkokuldan yükseköğretime kadar olan dönemde muhtemel eğitim süresi OECD ortalamasında 16,6 yıl olarak hesaplandı.
Türkiye’de ise aynı döneme ilişkin ortalama 17,2 yıl oldu. Böylece Türkiye’nin muhtemel eğitim süresi OECD ortalamasının üzerinde gerçekleşti. OECD ülkeleri arasında en yüksek muhtemel eğitim süresi 20,9 yılla Yunanistan’da, en düşük süre ise 14,3 yılla Kolombiya’da kaydedildi.
Muhtemel eğitim süresi neyi ifade ediyor?
Muhtemel eğitim süresi, bir kişinin eğitim hayatında geçirmesi beklenen toplam örgün eğitim süresini ifade ediyor. Gösterge, teorik eğitim sürelerinin yanı sıra eğitim sistemindeki fiili kayıt sayılarını da dikkate alıyor. Bu nedenle ideal veya kesintisiz bir eğitim süresini değil, mevcut eğitim katılım eğilimlerine göre kişinin eğitimde kalmasının beklenen süresini ortaya koyuyor.
Birleşmiş Milletler tarafından Türkiye dahil tüm ülkeler için yayımlanan bu gösterge, ulusal politikaların oluşturulmasına katkı sağlayabilecek şekilde il düzeyinde resmi istatistik olarak üretiliyor.
