Türkiye, çevre politikasında tarihi bir dönüm noktasına girdi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü kapsamında yaptığı açıklamada, "Sıfır atık bir tercih değil, bir mecburiyettir" diyerek yeni dönemin şifrelerini verdi. Artık sadece kamu binaları değil, hane halkı ve işletmeler için de sıkı denetim ve ceza dönemi başlıyor.
"Tüketim Alışkanlıklarımız Değişmek Zorunda"
Bakan Kurum, yaptığı son açıklamada küresel iklim krizinin bir "sistem krizi" haline geldiğine dikkat çekti. Türkiye’nin COP31 başkanlığı vizyonu çerçevesinde, atık yönetiminin ekonomik bir güvenlik meselesi olduğunu vurgulayan Kurum, "İsrafı reddeden, kaynağı koruyan bir toplumsal seferberliğe geçiyoruz. Uygulanmayan kararın hiçbir anlamı yoktur, artık sahaya inme zamanı" ifadelerini kullandı.
2026 Yılı Çevre Cezaları El Yakıyor
Yeni yönetmelikle birlikte, sıfır atık yönetim sistemini kurmayan veya kurduğunu belgeleyemeyen işletmelere yönelik cezalar ağırlaştırıldı. 2026 yılı itibarıyla belirlenen kritik rakamlar şöyle:
-
Sıfır Atık Sistemi Kurmama: Kurulumu yapmayan veya belgeleyemeyen işletmelere 173.801 TL idari para cezası uygulanacak.
-
Usulsüz Atık Yönetimi: Atıkları lisanssız toplayan, taşıyan veya geri kazanan tesislere 782.106 TL ile 3.128.439 TL arasında ceza kesilecek.
-
Plastik Poşet İhlali: Ücretsiz veya usulsüz poşet veren satış noktalarına, her metrekare başına 143,75 TL ceza verilecek.
Pilot İlçeler ve Depozito Yönetim Sistemi
Bakan Kurum, 2035 yılına kadar %60 geri kazanım hedefine ulaşmak için Depozito Yönetim Sistemi’nin (DYS) tüm Türkiye genelinde yaygınlaştırılacağını duyurdu. Pilot ilçe uygulamaları 7 bölgeye yayılırken, evsel atıkların kaynağında ayrıştırılması artık belediyelerin sorumluluğundan çıkıp vatandaşın yasal bir yükümlülüğü haline getiriliyor.
"Doğa Bir Kanarya Gibi Çığlık Atıyor"
İklim adaletini savunmanın sadece sözle olmayacağını belirten Kurum, "Bugün doğa bir kanarya gibi çığlık atıyor. Bu çığlığı duymazsak gelecekte gıda ve su güvenliğimizi kaybederiz" uyarısında bulundu. Yeni dönemde, atıklarını ayrıştırmayan siteler ve apartman yönetimleri için de kademeli yaptırımların gündemde olduğu belirtiliyor.
