Yaz akşamlarının vazgeçilmez aktivitelerinden biri olan mangal, yanlış besin tercihleri ve pişirme hataları nedeniyle kalp sağlığı açısından riskler taşıyabiliyor. Kardiyoloji ve İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Nevrez Koylan, küçük değişikliklerle mangal sofralarını lezzetten ödün vermeden kalp dostu hale getirmenin mümkün olduğunu belirterek 6 önemli tavsiyede bulundu.
Et Seçiminde Doğru Proteinlere Yönelin
Sağlıklı bir mangal menüsünün temelinde doğru protein tercihlerinin yer aldığını belirten Kardiyoloji ve İç Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Nevrez Koylan; ızgara balık, derisiz tavuk, hindi eti ve az yağlı kırmızı etin öne çıkan seçenekler olduğunu aktardı. Sucuk, salam ve sosis gibi işlenmiş et ürünlerinin tüketiminin sınırlandırılması gerektiğini vurgulayan Koylan, bu tür gıdaların yüksek sodyum ile koruyucu katkı maddeleri içermesi sebebiyle kardiyovasküler sistem üzerinde risk yarattığını ifade etti.
Yüksek Ateşte Eti Yakmaktan Kaçının
Pişirme sürecinde yapılan en yaygın hatalardan birinin eti doğrudan yüksek alevde ve uzun süre tutmak olduğuna dikkat çekildi. Yüksek ısıda kömürleşen etlerde heterosiklik aminler (HCA) ve polisiklik aromatik hidrokarbonlar (PAH) gibi zararlı bileşiklerin meydana geldiğini bildiren Prof. Dr. Koylan, etin aleve direkt temas etmeden orta sıcaklıkta pişirilmesi gerektiğini belirtti. Limon, sarımsak, zeytinyağı ve baharatlarla yapılan marinasyon işlemlerinin hem lezzeti artırdığı hem de zararlı maddelerin oluşumunu azalttığı kaydedildi.
Renkli Sebzelere Menüde Daha Fazla Yer Verin
Mangal sofralarında genellikle arka planda kalan sebzelerin menüye denge ve besleyicilik kattığı ifade edildi. Kabak, biber, domates, soğan, patlıcan ve mantar gibi sebzelerin yüksek lif ve antioksidan içerikleriyle öne çıktığını aktaran Koylan, bu besinlerin uzun süreli tokluk sağlayarak öğünün kalori yoğunluğunu düşürdüğünü dile getirdi. Akdeniz tipi beslenme modelinin de sebze ağırlıklı öğünlerin kalp sağlığı üzerindeki olumlu etkilerini desteklediği hatırlatıldı.
Hazır Soslar Ve Yüksek Tuz Kullanımını Sınırlandırın
Hazır barbekü sosları, ketçaplar ve işlenmiş çeşnilerin gizli tuz, şeker ve doymuş yağ kaynağı olabileceğine değinildi. Özellikle hipertansiyon hastalarında aşırı sodyum alımının kan basıncını yükselttiğini bildiren Prof. Dr. Koylan; zeytinyağı, yoğurt bazlı soslar, limon, kekik, kimyon ve taze otların daha sağlıklı alternatifler olduğunu önerdi. Bununla birlikte şekerli ve gazlı içeceklerin de kalori yükünü artırdığı, bu ürünlerin yerine ayran, maden suyu veya aromalı suların tercih edilmesi gerektiği vurgulandı.
-
Arka Plan
Amerikan Kalp Derneği’nin verilerine göre aşırı sodyum ve doymuş yağ tüketimi hipertansiyon ile kardiyovasküler hastalık riskini doğrudan artırmaktadır. Mangal hazırlıklarında ortaya çıkan risklerin çoğunlukla pişirme tekniklerinden, işlenmiş şarküteri ürünlerinden, kömürleşmiş et dokusundan ve kontrolsüz porsiyon miktarlarından kaynaklandığı bilinmektedir.
-
Sonuç/Değerlendirme
Mangal keyfini sağlık riski oluşturmadan sürdürebilmek, yasaklayıcı yaklaşımlar yerine dengeli seçimler yapmakla mümkündür. Tabağın yarısını sebzelere ayırmak, eti yavaş tüketmek, küçük tabaklar tercih etmek ve porsiyon kontrolünü sağlamak; kalbinizi korurken lezzetten kopmamanıza yardımcı olmaktadır.
