Güvenli Ödeme Sistemi'nin tarihi 1 Aralık'a ertelendi
Ticaret Bakanlığınca taşınmaz satışlarında alıcı ve satıcının dolandırıcılık ve sahtecilik risklerinden korunması, kayıt dışılığın azaltılması ve para transferlerinin güvenli şekilde gerçekleştirilmesi amacıyla oluşturulan Güvenli Ödeme Sistemi'nin zorunlu uygulama tarihi 1 Aralık'a ertelendi.
Ekim ayında devreye alınması beklenen sistemin uygulanmasına geçiş, gerekli teknik çalışmaların devam etmesi nedeniyle Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle 1 Aralık'a bırakıldı.
Sektör temsilcileri, sistemin tüm teknik çalışmalar tamamlandıktan sonra sorunsuz şekilde uygulanmasının önemli olduğunu belirtirken, taşınmaz satışlarında Elektronik İlan Doğrulama Sistemi'ne (EİDS) ilişkin düzenleme taleplerini de gündeme getirdi.
Tapu harçları ve değer artış vergisi gündemde
Türkiye Tüm Emlak Müşavirleri Federasyonu Başkanı Hacı Ali Taylan, emlak danışmanlığı faaliyetlerinin Ticaret Bakanlığı koordinasyonunda yürütüldüğünü ve sektörün ihtiyaçları doğrultusunda Bakanlıkla istişare halinde olduklarını söyledi.
Güvenli Ödeme Sistemi'nin gayrimenkul alım satımlarında nakit taşıma riskini ve tapudaki güven problemlerini azaltacak önemli bir uygulama olduğunu belirten Taylan, sistemin işlevsel şekilde uygulanabilmesi için mali düzenlemelere ihtiyaç bulunduğunu ifade etti.
Taşınmazların tapuda gerçek değerinin altında gösterilmesinin sistemin işleyişini olumsuz etkileyebileceğini dile getiren Taylan, tapu harçlarının yüzde 1 seviyesine düşürülmesi gerektiğini savundu.
Taylan, "10 milyon liralık bir gayrimenkulün tapu değeri 3 milyon lira gösterildiğinde, sadece 3 milyon lira Güvenli Ödeme Sistemi üzerinden ödenecek, kalan kısım yine kayıt dışı veya elden teslim edilmek zorunda kalacak." ifadelerini kullandı.
Sistemin sağlıklı çalışabilmesi için ikinci önemli konunun değer artış kazancı vergisi olduğunu belirten Taylan, geçmiş yıllarda taşınmazlarını düşük bedeller üzerinden alan vatandaşların bugün gerçek değer üzerinden satış yapmaları halinde yüksek vergi yüküyle karşılaşabildiğini söyledi.
Taylan, bu nedenle tapu harçlarının düşürülmesinin yanı sıra vatandaşlara bir defaya mahsus değer artış vergisi muafiyeti getirilmesini önerdi.
Emlakçılar tek yetkili ofis istiyor
Taylan, kaçak emlakçılıkla mücadelede EİDS'nin önemli bir adım olduğunu belirterek sistem kapsamında taşınmaz sahibinin e-Devlet üzerinden seçtiği emlak ofisine 3 aylık ilan verme yetkisi tanıyabildiğini aktardı.
Bu yetkinin kamuoyunda pazarlama, satış veya kiralama yetkisi olarak algılanabildiğine dikkati çeken Taylan, yeni düzenlemeyle EİDS yetkisi ile pazarlama sözleşmesinin aynı ekran üzerinden oluşturulabileceğini ifade etti.
Sistemdeki bazı açıkların kötüye kullanılmasını önlemek amacıyla da çalışmalar yapıldığını belirten Taylan, "yabancı mülk sahibi" seçeneği üzerinden yapılan sahte beyanların önüne geçilmesi için Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü ile sistem entegrasyonu sağlandığını ve yetkisiz ilanların engellenmesinin hedeflendiğini söyledi.
Taylan, mevcut mevzuatta bir gayrimenkulün birden fazla emlak ofisine verilebildiğini belirterek, "Sektör temsilcileri olarak talebimiz, 3 aylık yetkilendirme sürecinde bir mülk için yalnızca tek bir emlak ofisinin yetkili kılınmasıdır, bunun için bir yönetmelik değişikliği gerekiyor. Bakanlığımıza taleplerimizi ilettik, sürecin takipçisiyiz." dedi.
Ankara Tüm Emlakçılar Meslek Esnaf Odası Başkanı Burak Arpacı da Güvenli Ödeme Sistemi'nin uygulama tarihinin 1 Aralık'a ertelenmesini olumlu karşıladıklarını söyledi.
Sistemin tüm taraflara entegre edilmesinin ve satışlarda aksaklığa neden olmayacak şekilde devreye alınmasının önemine işaret eden Arpacı, "Çalışmaların tamamlanmasıyla Güvenli Ödeme Sistemi dört dörtlük devreye girmiş olacak." diye konuştu.
Arpacı, taşınmaz satışında tek emlak işletmesinin yetkilendirilmesini istemelerinin nedeninin ilan sitelerindeki fiyat karmaşası ve mükerrer ilanların önüne geçmek olduğunu belirtti.
Gayrimenkul sahiplerinin hangi emlak ofisi ve danışmanıyla muhatap olacağının netleşmesinin önemli olduğunu ifade eden Arpacı, tek emlakçı yetkilendirmesinin taşınmaz sahipleri ve danışmanların haklarının korunmasına katkı sağlayacağını kaydetti.
Arpacı ayrıca rayiç bedel ile gerçek değer arasındaki farkın makul oranlarda vergilendirilmesi, taşınmazların gerçek değerlerine ulaştırılması ve işlemlerin bu değer üzerinden gerçekleştirilmesi gerektiğini belirtti.
