Dicle Elektrik, bölgede artış gösteren anız yangınlarının elektrik dağıtım şebekesinde ciddi tahribata yol açtığını ve topraktaki besin elementlerinin kaybolmasına neden olduğunu belirterek uyarılarda bulundu.
Elektrik Dağıtım Altyapısında Milyonlarca Liralık Hasar
Dicle Elektrik tarafından yapılan açıklamada, tarım arazilerinde kontrolsüz biçimde gerçekleştirilen anız yakımının enerji altyapısı, can güvenliği ve doğal yaşam üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekildi. Son iki yıllık süreçte dağıtım bölgesinde anız yangınları nedeniyle yaklaşık 250 elektrik direğinin zarar gördüğü aktarıldı. Ekipmanlarda meydana gelen fiziksel tahribat ve yangın esnasında güvenlik gerekçesiyle yapılan enerji kesintileri sebebiyle ulaştırılamayan elektriğin şirkete toplam maliyetinin yaklaşık 5 milyon TL seviyesine ulaştığı bilgisi verildi.
Yangınların yalnızca finansal kayıplarla sınırlı kalmadığını belirten yetkililer, alevlerin hatlara ulaşması durumunda iletkenler, izolatörler ve bağlantı elemanlarının da zarar gördüğünü ifade etti. Hasar gören direklerin yenilenmesi, hatların tekrar çekilmesi ve şebeke bağlantılarının tamamlanması süreçlerinin enerji arzının yeniden sağlanma süresini uzattığı vurgulandı. Ekiplerin ihbarlar sonrasında öncelikle can ve mal güvenliğini temin ederek şebekeyi emniyete aldığı, ardından onarım ve yenileme çalışmalarını yürüttüğü kaydedildi.
Anız Yakımı Toprağın Verimini ve Biyolojik Yapısını Düşürüyor
Anız yangınlarının yol açtığı olumsuzluklar elektrik altyapısı ile sınırlı kalmayıp tarımsal üretimi de doğrudan etkiliyor. Şanlıurfa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerine göre, bir dekar arazide yaklaşık 300 kilogram sapın yakılması sonucunda bitkisel gelişim için elzem olan 1,5 kilogramlık saf azot kaybı yaşanıyor. Söz konusu kayıpların telafi edilebilmesi ve toprağın yeniden dengelenmesi için hektar bazında yaklaşık 70 kilogram kimyasal gübre kullanılması gerektiği hesaplanıyor.
Tarımsal arazilerdeki yakım işlemlerinin toprağın biyolojik yapısına etkileri konusunda Harran Üniversitesi tarafından gerçekleştirilen bilimsel araştırmalara da değinildi. Araştırma sonuçları, anız yakımının ardından toprağın 0-3 santimetrelik üst katmanındaki mikroorganizma faaliyetlerinin doğrudan zarar gördüğünü ortaya koyuyor. Çalışmalar, kontrolsüz yangınların etkisinin yalnızca işlem yapılan dönemle kısıtlı kalmadığını, toprağın gelecek üretim dönemlerindeki verimlilik potansiyelini de düşürdüğünü gösteriyor.
Can ve Mal Güvenliğine Yönelik Riskler Devam Ediyor
Hasat dönemi sonrasında yakılan anızların rüzgarın etkisiyle kısa sürede kontrol dışına çıkarak geniş alanlara yayılabildiği belirtildi. Tarım alanlarından yerleşim bölgelerine, ormanlık sahalara ve enerji nakil hatlarına sıçrayan alevlerin can ve mal güvenliği açısından tehlike oluşturduğu ifade edildi. Şirket, elektrik dağıtım hatlarının geçtiği güzergahlarda kontrolsüz ateş yakılmaması konusunda çağrıda bulunarak enerji sürdürülebilirliği ve çevre korumasının ortak bir sorumluluk olduğunu hatırlattı.
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde her yıl hasat dönemlerinin ardından ürün atıklarını temizlemek amacıyla başvurulan anız yakma yöntemi, bölgedeki elektrik dağıtım altyapısı ve toprak kalitesi üzerinde sürekli tekrarlanan hasarlara yol açıyor. Güvenlik ve enerji arzı devamlılığı sebebiyle dağıtım şirketleri ile tarım il müdürlükleri dönem dönem bilgilendirme ve uyarı faaliyetleri yürütüyor.
Anız yakımı; enerji nakil hatlarında meydana getirdiği fiziksel tahribat, milyonlarca liralık ekonomik kayıp, elektrik kesintileri ve toprağın yapısında yol açtığı organik madde kaybı nedeniyle çok boyutlu bir risk unsuru olmaya devam ediyor. Altyapı güvenliğinin sağlanması ve tarımsal verimliliğin korunması adına kontrolsüz yakımların önlenmesi kritik önem taşıyor.
