Aylardır yutma güçlüğü, kusma ve kilo kaybı yaşayan 5 yaşındaki yabancı uyruklu çocuk, Türkiye’de gerçekleştirilen endoskopik müdahaleyle sağlığına kavuştu. Radyolojik görüntülemelerde fark edilemeyen plastik cisim, yemek borusundan çıkarılarak bağlı gelişen divertikül ile birlikte literatürde ilk kez tek seansta tedavi edildi.
Radyolojik Görüntülemeler Yetersiz Kaldı
Özbekistanlı 5 yaşındaki Muhammad Nabiev, yaklaşık 5-6 aydır süregelen yutma zorluğu, kusma ve sık tekrarlayan akciğer enfeksiyonları nedeniyle ülkesinde defalarca sağlık kuruluşlarına götürüldü. Yapılan tetkiklerde yemek borusunun üst kısmında divertikül adı verilen bir cepleşme saptandı ve rahatsızlıklar bu yapıya bağlandı. Bölgede uygulanan MR, bilgisayarlı tomografi ve röntgen çekimlerinde herhangi bir yabancı cisim izine rastlanmadı. Kendi ülkesinde üç kez endoskopik inceleme yapılmasına rağmen şikayetlerin kaynağı netleştirilemedi.
Doğru Teşhis Türkiye'de Konuldu
Ailesi tarafından tedavi amacıyla Türkiye’ye getirilen küçük çocuk, Memorial Göztepe Hastanesi'ne sevk edildi. Gastroenteroloji Bölümü’nden Doç. Dr. Süleyman Günay ile Çocuk Cerrahisi Bölümü’nden Doç. Dr. Hakan Kocaman tarafından yürütülen incelemelerde, yemek borusuna gömülü vaziyette yaklaşık 2 santimetre çapında beyaz ve yuvarlak bir plastik cisim tespit edildi. Etkinliklerde kullanılan çift taraflı yapışkan bant olduğu düşünülen bu maddenin, hastanın şikayetlerinin başladığı dönemden itibaren yaklaşık 5 aydır bölgede bulunduğu öngörüldü.
Sağlık Durumu ve Uygulanan Müdahale
Yabancı cismin uzun süre dokuda kalması sonucunda hastada enflamasyon, darlık ve darlığın hemen üstünde cepleşme meydana geldi. Süreç içinde 24 kilodan 17 kiloya düşerek yaklaşık yüzde 30 oranında kilo kaybı yaşayan hastaya, ince çaplı endoskop yardımıyla ulaşıldı. Birlikte yürütülen operasyonda, gömülü durumdaki plastik cisim endoskopik miyotomi yöntemiyle çıkarılırken, oluşan divertikül septumuna da aynı seansta endoskopik miyotomi uygulandı. Bu işlem, gömülü yabancı cismin çıkarılması ve buna bağlı divertikülün eş zamanlı tedavi edilmesi açısından tıp literatüründeki ilk vaka örneğini oluşturdu.
Yemek borusuna yerleşen yabancı cisimlerin uzun süre fark edilmemesi; doku hasarı, delinme ve komşu organlarla anormal geçişlerin (fistül) oluşması gibi ciddi hayati riskler barındırmaktadır. Özellikle yemek borusu ile aort atardamarı arasında oluşabilecek fistüller ölümcül sonuçlar doğurabilmektedir. Ayrıca, plastik maddelerin yapısı gereği röntgen, BT veya MR gibi klasik radyolojik görüntülemelerde görünmeme ihtimali bulunmakta, bu durum tanıda endoskopik değerlendirmenin önemini artırmaktadır.
Başarılı operasyonun ardından sağlığına kavuşan küçük hasta, uzun bir aradan sonra tekrar katı gıda tüketmeye başladı. Uzmanlar, çocuklarda aniden gelişen yutma güçlüğü, kilo kaybı veya sık tekrarlayan akciğer enfeksiyonlarında yabancı cisim şüphesinin daima korunması gerektiğini belirtmektedir. Sadece madeni para veya pil gibi nesnelerin değil, okul öncesi etkinliklerde kullanılan yapışkan bant, silgi ve küçük plastik materyallerin de benzer riskler taşıdığı vurgulanarak ailelerin ve eğitimcilerin bu tür gereçlerin kullanımında dikkatli olmaları önerilmektedir.
