Saç tararken, yüksek raflara uzanırken ya da emniyet kemeri takarken hissedilen ağrı ve tutukluk, tıp dilinde "adeziv kapsülit", halk arasında ise "donuk omuz" olarak bilinen rahatsızlığın işareti olabiliyor. Acıbadem International Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Dr. Serap Kapcı, toplumun yüzde 2-5'ini etkileyen bu rahatsızlığın özellikle 40-65 yaş arası kadınlarda daha sık görüldüğünü belirterek, üç haftadan uzun süren ağrılarda uzmana başvurulması gerektiğini vurguluyor.
Donuk Omuz Nedir ve Nasıl Gelişir?
Donuk omuz, omuz eklemini çevreleyen kapsülün iltihabi bir süreçle kalınlaşıp sertleşmesi ve zamanla büzüşmesi sonucunda ortaya çıkıyor. Vücudun en hareketli eklemlerinden biri olan omuz, bu süreçle birlikte hem ağrılı hem de kısıtlı bir hareket yapısına bürünüyor. Dr. Serap Kapcı, bu durumun sadece mekanik bir yapışma sorunu olmadığını; eklem zarının iltihabı (sinovit), yeni damar oluşumu (anjiyogenez) ve doku sertleşmesinin (fibrozis) bu sürece birlikte etki ettiğini belirtiyor. Vakaların önemli bir kısmı idiyopatik (nedeni bilinmeyen) şekilde gelişirken; diyabet, tiroit rahatsızlıkları, kalp-damar hastalıkları, Parkinson ve omuz travmaları ya da cerrahi sonrası uzun süreli hareketsizlik önemli risk faktörleri arasında yer alıyor.
"Nasıl Olsa Geçer" Diyerek Beklenmemeli
Donuk omuz tedavisiz zamanla düzelebilse de bu durum her hasta için geçerli olmuyor. Özellikle gece uykudan uyandıran şiddetli ağrılar ve günlük işleri kısıtlayan tutukluklar karşısında "nasıl olsa geçer" diyerek beklemek hatalı bir yaklaşım olarak öne çıkıyor. Üç haftadan uzun süren omuz ağrısı ve hareket kaybında vakit kaybetmeden Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon uzmanına başvurulması öneriliyor. Tanı sürecinde detaylı hasta öyküsü ve fizik muayene temel alınırken; rotator manşet yırtığı, kireçlenme veya sinir sıkışması gibi durumları ayırt etmek için ultrasonografi ve MR gibi görüntüleme yöntemlerinden yararlanılıyor. Erken dönemde doğru müdahale, ağrının kontrol altına alınmasında ve hareket kaybının önlenmesinde büyük rol oynuyor.
Omuz eklemini saran kapsülün inflamatuar süreçler sonucunda yapısını yitirerek esnekliğini kaybetmesi, bireylerin günlük yaşam kalitesini ciddi ölçüde düşüren ve zamanında müdahale edilmediğinde uzun süreli işlev kayıplarına yol açabilen yaygın bir kas-iskelet sistemi problemidir.
Dr. Serap Kapcı, 40-65 yaş aralığındaki bireylerde daha yaygın görülen donuk omuz şikayetlerinin ihmal edilmemesi gerektiğini belirtmektedir. Özellikle üç haftayı aşan omuz ağrısı ve hareket kısıtlılığı durumlarında uzman desteği almanın, hem doğru tanının konulması hem de kişiye özel erken tedavi planlamasının yapılması açısından kritik önem taşıdığı ifade edilmektedir.
