Türkiye'de sosyal yardım şemsiyesini genişleten ve "Vatandaşlık Maaşı" olarak popülerlik kazanan Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Programı, ihtiyaç sahibi milyonlarca haneye umut oluyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen bu kapsamlı çalışma, ailelerin temel ihtiyaçlarını karşılayabilmeleri için gelir seviyelerini belirli bir standartta tutmayı amaçlıyor. 2026 yılındaki pilot uygulamaların ardından 2027’de 81 ilde devreye alınacak olan program, sadece bir nakdi yardım değil; barınma, enerji ve çocuk eğitimi gibi kalemleri de içeren bütünleşik bir destek modelini temsil ediyor. Sistemin en dikkat çeken yönü ise hane ziyaretlerine gerek kalmadan, tek bir dijital veri tabanı üzerinden gelir testinin yapılacak olması.
Vatandaşlık Maaşı İçin Gelir Sınırı Kaç TL?
Programın en temel kriteri, haneye giren toplam gelirin fert başına düşen miktarıdır. Belirlenen şartlara göre, ailedeki kişi başı gelirin net asgari ücretin 1/3'ünden az olması şartı aranıyor. Güncel asgari ücret rakamları baz alındığında bu tutar 9 bin 358 TL olarak hesaplanıyor. Yani, evdeki toplam gelir hane halkı sayısına bölündüğünde çıkan rakam bu sınırın altındaysa, o hane "Gelir Tamamlayıcı Destek" almaya hak kazanacak. Bu sınırın bir kuruş üzerinde bile geliri olanlar maalesef kapsam dışında kalacak.
Uygulanacak 3 Farklı Ödeme Formülü
Hükümet, ailelerin ihtiyaç durumuna göre esneklik gösteren üç farklı senaryo üzerinde çalışıyor. Bu seçenekler, asgari ücretin belirli yüzdeleri üzerinden hesaplanarak hanelere aktarılacak:
-
En Yüksek Destek Paketi: Aileye asgari ücretin %20'si oranında nakit ödeme yapılırken, buna ek olarak %15 konut (elektrik, doğalgaz, yakacak) ve %5 çocuk desteği ekleniyor.
-
Orta Seviye Destek Paketi: Nakdi desteğin %17, konut desteğinin %12 ve çocuk yardımının %5 oranında uygulanması planlanıyor.
-
Temel Destek Paketi: Nakdi yardımın %15, konut yardımının %10 ve çocuk desteğinin %5 seviyesinde tutulduğu modeldir.
Başvuru Süreci ve e-Devlet Kolaylığı
Yeni sistemde bürokrasiyi azaltmak adına önemli adımlar atıldı. Vatandaşlık maaşı başvuruları doğrudan e-Devlet kapısı üzerinden alınacak. Eski sistemde uygulanan ve zaman zaman mağduriyetlere yol açabilen "hane ziyareti ile gelir tespiti" dönemi bu programda rafa kalkıyor. Bunun yerine, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları ile entegre çalışan merkezi bir sistem üzerinden kişinin mal varlığı, geliri ve harcamaları otomatik olarak taranacak. Şartları sağladığı sistem tarafından onaylanan adayların ödemeleri PTT hesaplarına yatırılacak.
