Dünyanın en büyük finans kuruluşlarından JPMorgan, küresel enerji krizinde tehlikenin boyut değiştirdiğini duyurdu. Ham petrol fiyatlarından ziyade işlenmiş yakıt (benzin ve motorin) maliyetlerinin kontrolden çıktığını belirten kuruluş, son kullanıcının çok daha ağır bir mali yükle karşılaşacağı uyarısında bulundu. Brent petrol 105 dolar seviyesini korurken, rafinaj maliyetlerindeki artış tüketici talebini 2008 krizinden daha sert bir şekilde aşağı çekmeye başladı.
"Ham Petrol Değil, Yakıt Şoku Yaşayacağız"
The Wall Street Journal’da yer alan analize göre JPMorgan, piyasaların artık sadece petrolün varil fiyatına odaklanmaması gerektiğini savunuyor. Banka yetkilileri, rafinerilerin işletme ve işleme masraflarındaki durdurulamaz artışın halkın cebini doğrudan vurduğunu belirterek şu dikkat çekici ifadeyi kullandı:
"Bu şokun bir sonraki aşaması, geleneksel bir petrol sıçramasından ziyade bir rafinasyon ve son kullanıcı yakıt krizine benzeyecek."
Tüketici Talebi 2008 Krizinden Daha Fazla Daraldı
S&P Global Energy tarafından paylaşılan veriler, yüksek fiyatların tüketiciyi pes ettirdiğini gösteriyor. Küresel akaryakıt talebindeki sönme, 2008 finansal krizindeki daralmanın tam iki katına ulaştı. Araştırma Başkanı Daniel Evans, piyasadaki durumu "Artık sınırı (Rubicon'u) geçtik" sözleriyle özetledi. Ham madde fiyatları sabit kalsa dahi, işleme ve sevkiyat giderleri nedeniyle pompa fiyatlarının düşmesi beklenmiyor.
Trump'tan Vergi Hamlesi ve Sert Siyasi Mesajlar
Yükselen fiyatlar sonrası ABD cephesinden de hamleler gelmeye başladı. Donald Trump, 18 sentlik federal yakıt vergisinin geçici süreyle askıya alınmasını talep ederken, dış politikada tansiyonu yükseltecek açıklamalarda bulundu. CBS News’e konuşan Trump, İran’dan gelen ateşkes teklifini "kabul edilemez" bulduğunu belirterek süreci "yoğun bakımda" olarak tanımladı.
Piyasalar Yangın Yeri: Brent 105 Doların Üzerinde
Son işlemlerde Brent petrol 105 doların üzerindeki seyrini korurken, Batı Teksas türü ham petrol (WTI) 99 dolar sınırına dayandı. Hürmüz Boğazı’ndaki arz güvenliği endişeleri ve rafineri kapasitelerindeki yetersizlik, yakıt ürünlerinin ham petrolden yüzde 71 daha fazla değer kazanmasına neden oldu.