Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılının başında açıkladığı "Evlenme ve Boşanma İstatistikleri" ile Türkiye'nin aile yapısındaki dönüşümü gözler önüne serdi. Ülke genelinde boşanmış birey sayısı 3 milyon 567 bin 484 kişiye ulaşarak rekor bir seviyeye çıktı. Verilerde en çok dikkat çeken unsur ise coğrafi dağılım oldu. Batı ve güney kıyı illerinde boşanma oranları tavan yaparken, Doğu Anadolu illerinde bu oranların oldukça düşük kaldığı görülüyor. Bir öğrenci ve emekli kenti olarak bilinen Eskişehir’in ise listede üst sıralarda yer alması, kentin değişen demografik ve sosyo-kültürel yapısına dair önemli ipuçları veriyor.
Bölgesel Farklılıklar: Batı ve Doğu Arasındaki Uçurum
TÜİK verileri, Türkiye’nin doğusu ve batısı arasında boşanma alışkanlıkları bakımından devasa bir fark olduğunu gösteriyor. İzmir %8,37 ile boşanma oranlarında Türkiye şampiyonu olurken, onu hemen arkasından %8,35 ile Muğla takip ediyor. Listenin sonuna baktığımızda ise Hakkari %0,81 gibi oldukça düşük bir oranla Türkiye’nin en düşük boşanma oranına sahip ili olarak karşımıza çıkıyor. Uzmanlara göre bu uçurumun nedeni sadece ekonomik değil; aynı zamanda toplumsal baskı, aile yapısı, geleneksel bağlar ve kadının iş hayatına katılım oranları ile doğrudan ilişkili. Batı illerinde bireyselleşme ve ekonomik bağımsızlık artarken, doğu illerinde geniş aile yapısı hala koruyucu bir kalkan görevi görüyor.
Eskişehir Analizi
Eskişehir, Türkiye genelinde boşanmış kişi oranının en yüksek olduğu 6. il olarak listedeki yerini aldı. Kentin sosyal dokusunu incelediğimizde; yüksek eğitim seviyesi, kadının iş hayatındaki etkin rolü ve modern yaşam tarzının boşanma oranlarını "normalleştiren" bir zemin hazırladığı görülüyor. Eskişehir'de boşanma oranlarının yüksekliği sadece bir "aile krizi" olarak değil, aynı zamanda bireylerin mutsuz giden evlilikleri sürdürmek yerine hukuki yollara başvurma cesaretini daha kolay gösterebilmesi olarak da okunabilir. Ancak %6,25'lik bu oran, şehirdeki sosyal dayanışma mekanizmalarının ve aile danışmanlığı hizmetlerinin ne kadar kritik olduğunu da bir kez daha hatırlatıyor.
Cinsiyet Dağılımı: Kadınlar ve Erkekler Arasındaki Fark
Verilerin en çarpıcı noktalarından biri de boşanmış kadın oranının (%5,7), erkeklerden (%4,7) daha fazla olmasıdır. Bu durumun birkaç temel sebebi bulunuyor. Birincisi, istatistiksel olarak boşanan erkeklerin kadınlara oranla çok daha hızlı ve daha fazla sayıda ikinci bir evlilik yapma eğiliminde olmasıdır. İkincisi ise kadınların boşanma sonrası finansal ve sosyal bağımsızlıklarını kazanma süreçlerindeki zorluklar veya tercihleri nedeniyle "boşanmış" statüsünde daha uzun süre kalmalarıdır. Bu fark, Türkiye’de boşanma sonrası toplumsal uyum süreçlerinin cinsiyete göre ne kadar farklı işlediğini uzmanlık düzeyinde ortaya koyuyor.
Ekonomik ve Sosyal Koşulların Etkisi
Boşanma oranlarının en yüksek olduğu ilk 5 ile (İzmir, Muğla, Antalya, Aydın, Yalova) baktığımızda, buraların hem turizm merkezleri hem de yaşam maliyetinin yüksek olduğu bölgeler olduğunu görüyoruz. Ekonomik zorluklar, özellikle büyükşehirlerde aile içi stresin en büyük tetikleyicisi konumunda. TÜİK verileri, sosyal yaşamın çok hareketli olduğu, kültürel etkileşimin yüksek ve ekonomik geçim derdinin yoğun hissettirildiği bölgelerde evliliklerin daha kırılgan olduğunu kanıtlıyor. Aksine, Doğu Anadolu'daki düşük oranlar, ekonomik koşulların zor olmasına rağmen geleneksel aile dayanışmasının ekonomik baskıyı göğüslemede daha etkili olduğunu düşündürüyor.
Türkiye'nin "En"leri
| İl Grubu | İl Adı | Boşanma Oranı (%) |
| En Yüksek | İzmir | %8,37 |
| Muğla | %8,35 | |
| Antalya | %7,65 | |
| Kritik Eşik (6. Sıra) | Eskişehir | %6,25 |
| En Düşük | Hakkari | %0,81 |
| Şırnak | %1,02 | |
| Muş |
%1,15 |