Trafik denetimlerinde artık sürücülerin sigorta kayıtları da kontrol ediliyor. Sigortasız sürücü çalıştıran şirketler, 200 bin TL’ye varan para cezaları ve hukuki sorumluluklarla karşı karşıya kalıyor.
Türkiye’de kayıt dışı istihdamla mücadele kapsamında SGK ve Emniyet Genel Müdürlüğü iş birliğiyle yeni bir denetim süreci başlatıldı. Ticari araçlarını sigortasız sürücülere kullandıran şirketler, ağır para cezalarıyla karşı karşıya kalıyor. Bu uygulama, hem sosyal güvenlik sistemini korumak hem de iş güvenliğini sağlamak amacıyla hayata geçirildi.
Denetimlerde Yeni Dönem
2021’den bu yana yürütülen veri paylaşımı sayesinde trafik kontrolleri artık sadece kurallara uyulup uyulmadığını değil, sürücünün sigorta kaydını da kapsıyor. Yol kenarında düzenlenen tutanaklar doğrudan SGK sistemine aktarılıyor. Böylece ticari araçlarını sigortasız sürücülere kullandıran şirketler hakkında idari yaptırımlar uygulanıyor.
SGK’ya İletilen Tutanaklar
Trafik ekiplerinin hazırladığı tutanaklarda yer alan araç plakası, sürücü bilgileri ve denetim tarihi SGK veri tabanıyla eşleştiriliyor. Eğer sürücünün ilgili şirkette sigortalı olmadığı tespit edilirse, kurum kayıt dışı istihdam prosedürünü işletiyor. Bu durum, yalnızca trafik cezası bekleyen araç sahipleri için ciddi mali yükümlülükler doğurabiliyor.
Cezaların Boyutu
5510 sayılı Kanun kapsamında uygulanan cezalar oldukça ağır. İşe giriş bildirgesi verilmemiş her işçi için 2 asgari ücret tutarında ceza kesiliyor. Aynı ihlalin bir yıl içinde tekrarlanması halinde ceza miktarı 5 katına çıkabiliyor. Ayrıca aylık prim belgelerinde bildirilmeyen her ay için 2 asgari ücret ek yükümlülük doğuyor. Ücret bordrosunda yer almayan işçiler için ise her ay yarım asgari ücret tutarında ceza uygulanıyor. Bu cezalar, şirketler için 200 bin TL’ye varan mali yükümlülükler anlamına geliyor.
Kiralık Araçlarda Sorumluluk
Aracını kiraya veren mülkiyet sahipleri, şoförün kiralayan kişi tarafından sigortalanmış olması halinde cezadan muaf tutuluyor. Ancak bu muafiyetin geçerli olabilmesi için taraflar arasında yazılı ve geçerli bir kira sözleşmesinin bulunması gerekiyor. Bu nedenle araç sahiplerinin kiralama süreçlerinde hukuki belgeleri eksiksiz hazırlamaları büyük önem taşıyor.
Hukuki Riskler
Sigortasız sürücünün karıştığı kazalar, araç sahipleri için mali cezaların ötesinde hukuki sorumluluklar doğurabiliyor. Olası bir kazada yaralanma veya can kaybı meydana gelirse, tüm tazminat yükümlülükleri doğrudan ticari araç sahibine ait oluyor. Bu nedenle araç sahiplerinin sürücülerinin sigorta durumunu titizlikle kontrol etmesi büyük önem taşıyor.
Deneyim ve Uzman Görüşleri
İş güvenliği uzmanları, sigortasız sürücü çalıştırmanın yalnızca mali değil, aynı zamanda ciddi hukuki riskler doğurduğunu vurguluyor. Geçmişte yaşanan örneklerde, sigortasız sürücünün karıştığı kazalarda araç sahiplerinin yüksek tazminat ödemek zorunda kaldığı biliniyor. Bu nedenle uzmanlar, şirketlerin sürücü sigortalarını düzenli olarak kontrol etmelerini ve kayıt dışı istihdamdan kaçınmalarını öneriyor.