Sağlık Bakanlığı, sağlık raporlarının düzenlenme usullerinden itiraz mekanizmalarına kadar köklü değişiklikler içeren yeni yönetmeliği Resmi Gazete’de yayımlayarak yürürlüğe koydu. Dijitalleşmeyi merkeze alan yeni dönemde “e-Rapor” sistemi zorunlu hale getirilirken, eski usul ıslak imzalı raporlar yalnızca çok istisnai durumlarda kabul edilecek. Vatandaşların rapor sürecini başlatabilmesi için e-Devlet üzerinden “kişisel sağlık bilgi formu” doldurması şartı getirilirken; evlilik raporlarının hastaneye tekrar gitmeden dijitalden alınması ve tek hekim istirahat raporlarına yıllık 40 gün sınırı getirilmesi düzenlemenin en dikkat çeken maddeleri oldu.
Evlilik Raporu İçin Hastaneye İkinci Kez Gitme Çilesi Bitti
Yeni yönetmeliğin getirdiği en büyük kolaylıklardan biri, evlilik hazırlığı yapan çiftlere sunuldu. Nikah işlemleri için zorunlu olan evlilik öncesi sağlık raporu süreçleri tamamen dijital ortama aktarıldı. Çiftler, aile hekimliklerinde gerekli kan testlerini ve tetkiklerini tamamladıktan sonra, sonuçları almak veya onaylatmak için yeniden hastane ya da sağlık ocağı koridorlarında beklemek zorunda kalmayacak. Test sonuçlarında herhangi bir risk tespit edilmemesi durumunda, hekim onaylı evlilik raporları doğrudan e-Devlet sistemi üzerinden görüntülenip indirilebilecek. Okul ve sosyal faaliyetler (profesyonel sporcu lisansı hariç) için istenen spor raporu zorunluluğu da kaldırılarak, e-Nabız üzerinden oluşturulacak beyana dayalı "Sağlık Durum Belgesi" yeterli sayıldı.
İstirahat Raporlarındaki Suiistimallere "40 Gün" Freni
Çalışanları ve işverenleri yakından ilgilendiren iş göremezlik (istirahat) raporlarında ise suiistimallerin önüne geçmek adına çok sert süre kısıtlamalarına gidildi. Yeni kararlar doğrultusunda tek hekimin rapor yetki sınırları şu şekilde yeniden çizildi:
-
Bir aile hekimi veya uzman hekim, tek bir seferde en fazla 10 gün istirahat raporu yazabilecek.
-
Kontrol muayenesi yapılması şartıyla bu süre en fazla 10 gün daha uzatılabilecek.
-
Hastalık nedeniyle verilecek istirahat süresinin 20 günü aşması durumunda tek hekim imzası geçersiz sayılacak ve mutlaka "Sağlık Kurulu" onayı istenecek.
-
Bir çalışanın aynı yıl içerisinde tek bir hekimden alabileceği toplam istirahat raporu süresi 40 günü kesinlikle geçemeyecek.
Engelli Raporlarında ÖTV Standardı ve Silah Ruhsatı Sıkılaştırması
Özellikle ÖTV muafiyetiyle araç alım satım süreçlerinde yaşanan usulsüzlüklerin ve adli tartışmaların önüne geçmek amacıyla engelli sağlık kurulu raporlarına yeni bir standart getirildi. Artık raporda genel ifadeler kullanılamayacak; engelin tam türü, hangi uzuvları ne derecede etkilediği ve net oranları ayrı başlıklar halinde detaylandırılacak.
Benzer bir sıkı denetim silah ve yivsiz av tüfeği ruhsatı alacaklar için de uygulanacak. Psikiyatrik geçmişi, demans, epilepsi, intihar girişimi öyküsü veya madde/alkol bağımlılığı bulunan kişilerin ruhsat almasına kesinlikle geçit verilmeyecek.
Adli Raporlarda Mahremiyet ve Savcılık Yükümlülüğü
Adli vakalara ilişkin rapor süreçlerinde insan hakları ve hasta mahremiyeti ön plana çıkarıldı. Muayenelerin tamamen gizlilik esasına göre yürütüleceği, kadın hastaların talep etmesi durumunda kadın hekimler tarafından muayene edilmesine öncelik tanınacağı belirtildi. Ayrıca hekimler, muayene esnasında işkence veya kötü muamele şüphesi ya da bulgusu saptadıkları anda durumu doğrudan cumhuriyet savcılıklarına bildirmekle yükümlü kılındı. Raporlara yönelik tüm itirazlar ise İl Sağlık Müdürlükleri koordinesinde "hakem hastane" sistemi üzerinden yürütülecek.