Güney Amerika açıklarındaki bir yolcu gemisinde görülen vakalarla yeniden gündeme gelen Hantavirüs, küresel çapta bir pandemi tehdidi oluşturmasa da bireysel düzeydeki yüksek öldürücülüğü nedeniyle dikkat çekiyor. Uzmanlar, özellikle kemirgen temasının olduğu alanlarda temizlik ve hijyen kurallarına uyulması gerektiği konusunda uyarıda bulunuyor.
Kemirgen Kaynaklı Bulaş ve Belirtiler
Hantavirüsün doğada özellikle tarla fareleri ve belirli kemirgen türlerinin dışkı, idrar veya tükürük gibi salgılarında bulunduğunu belirten Prof. Dr. Duran Tok, virüsün insanlara bu atıkların solunmasıyla bulaştığını ifade etti. Kuru süpürme gibi işlemlerin virüs içeren tozları havaya kaldırarak solunum yoluyla vücuda girişine zemin hazırladığına dikkat çeken Tok, hastalığın kuluçka süresinin 1 ile 8 hafta arasında değişebileceğini kaydetti. İlk evrelerde halsizlik ve kas ağrısı gibi grip benzeri semptomlar gösteren hastalık, ilerleyen safhalarda akciğer ödemi veya akut böbrek hasarı gibi hayati risklere yol açabiliyor.
Böbrek ve Akciğer Tutulumlu İki Farklı Form
Virüsün dünya genelinde "Eski Dünya" ve "Yeni Dünya" olarak iki ana gruba ayrıldığını açıklayan Prof. Dr. Tok, Türkiye ve Avrupa'da daha çok "Kanamalı Ateşli Böbrek Sendromu"nun görüldüğünü belirtti. Amerika kıtasında baskın olan "Hantavirüs KardiyoPulmoner Sendromu" ise akciğerleri etkileyerek daha ağır bir seyir izliyor. Güney Amerika’daki gemide görülen vakaların bu tehlikeli grupta yer aldığını vurgulayan Tok, Türkiye’deki riskin düşük olmasına rağmen Andes suşu gibi varyantların ağır seyretme potansiyeli nedeniyle farkındalığın hayat kurtarıcı olduğunu hatırlattı.
Korunma Yollarında "Islak Temizlik" Vurgusu
Toplumun alabileceği bireysel önlemlerin virüsün yayılımını durdurmada kritik rol oynadığını ifade eden Prof. Dr. Tok, özellikle depo ve kömürlük gibi alanların temizliğinde "ıslak yöntem" kullanılmasını tavsiye etti. Yüzde 10 oranında çamaşır suyu içeren suyla alanın ıslatılması ve 10 dakika bekletildikten sonra silinmesi gerektiğini belirten uzman, kuru süpürge kullanımının virüsün havaya karışmasına neden olacağı konusunda uyardı. Ayrıca kırsal alanlardaki çalışmalarda maske ve eldiven kullanımı ile gıdaların metal veya cam kaplarda saklanması kemirgen kontrolü için büyük önem taşıyor.