TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaşan Karayolları Trafik Kanunu’nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile Türkiye genelinde trafik kuralları ve cezaları kökten değişti. Yeni düzenleme, denetim yetkilerinin genişletilmesinden rekor idari para cezalarına, ehliyet iptallerinden hapis cezası yaptırımlarına kadar pek çok kritik maddeyi içeriyor.
Denetim Yetkileri ve Kış Şartları Düzenlemesi
Yeni yasaya göre araçların denetiminde; Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı personeli, Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı, Ticaret Bakanlığı’nın gümrük birimleri ve belediyelerin denetim ekipleri yetkili kılındı. Kış lastiği ve benzeri yükümlülüklere uymayan araç işletenlerine 6 bin TL ceza kesilecek; Cumhurbaşkanı bu cezayı yarıya indirmeye veya iki katına çıkarmaya yetkili olacak.
Özellikle karlı ve buzlu havalarda kamyon, çekici ve otobüs sürücüleri için zincir bulundurma ve kullanma zorunluluğu getirildi. Bu kurala uymayanlara 6 bin TL, zincir takmaması nedeniyle trafiğin aksamasına yol açanlara ise 24 bin TL idari para cezası uygulanacak.
Drift ve Akrobatik Hareketlere Ağır Yaptırımlar
Kamuoyunda "drift atmak" olarak bilinen tehlikeli hareketleri yapan sürücüler ile motosiklet ve bisiklet üzerinde sürüş güvenliğini tehlikeye atan (tek tekerlek üzerinde gitme, sele üzerine yatma vb.) kişilere yönelik cezalar sertleştirildi. Bu tür akrobatik hareketler yapanlara 46 bin TL ceza verilecek, ehliyetlerine 60 gün süreyle el konulacak ve araçları trafikten menedilecek.
Ehliyetini geri almak isteyenlerin psikoteknik testten geçmesi ve tüm cezaları ödemiş olması gerekecek. 5 yıl içinde bu ihlali ikinci kez yapanların sürücü belgeleri tamamen iptal edilecek. Ayrıca el freni çekerek veya başka yöntemlerle bilerek aracın yönünü değiştiren ya da kendi etrafında döndürenlere 140 bin TL idari para cezası kesilecek.
Bisiklet ve Elektrikli Skuter (e-Skuter) Kuralları
Yeni kanunla e-skuter ve bisiklet kullanımı da sıkı kurallara bağlandı. Yaya yollarında bu araçları sürenlere, iki elini bırakarak kullananlara veya otoyollarda e-skuter sürenlere 5 bin TL ceza uygulanacak. Ayrıca e-skuter ile yolcu taşımak veya kişisel eşya dışındaki yükleri taşımak yasaklandı. Paylaşımlı e-skuter işletmeciliği yapacakların Bakanlıktan yetki belgesi alması zorunlu hale getirilirken, belgesiz faaliyet gösterenlere 86 bin 900 TL ceza verilecek.
Cep Telefonu ve Ses Cihazları Kullanımı
Seyir halinde cep telefonu kullanan sürücülere yönelik cezalar kademeli hale getirildi. İlk ihlalde 5 bin TL olan ceza, bir yıl içinde ikinci kez işlenirse 10 bin TL, üç veya daha fazla tekrarda ise her seferinde 20 bin TL olarak uygulanacak ve ehliyete 30 gün el konulacak. Kamunun huzurunu bozacak şekilde müzik veya görüntü cihazı kullananlara 3 bin TL, sürücünün görüş alanında uygunsuz ekran bulunduranlara ise 21 bin TL ceza verilecek.
Koruyucu Sistemler ve Çocuk Güvenliği
Emniyet kemeri, kask ve koruma gözlüğü takmayan sürücü ve yolculara 2 bin 500 TL ceza uygulanacak. Bu kuralın bir yıl içinde 4 kez ihlal edilmesi durumunda ehliyete 30 gün süreyle el konulacak. Sürücüler, 15 yaşından küçük çocukların koruyucu sistemlerini (çocuk koltuğu, kemer vb.) sağlamakla yükümlü kılındı; aksi takdirde 5 bin TL ceza ödeyecekler.
Kazalarda Sorumluluk ve Hapis Cezası
Ölümlü veya yaralanmalı trafik kazalarında olay yerini izinsiz terk eden sürücülere 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilmesinin önü açıldı. Ayrıca bu kişilerin ehliyetleri 2 yıl süreyle geri alınacak. Maddi hasarlı kazalarda olay yerindeki durumu değiştiren veya izinsiz ayrılanlara ise 46 bin TL idari para cezası uygulanacak.
Diğer Önemli Maddeler
-
Korsan Taşımacılık: Belediye ruhsatı olmadan yolcu taşıyanlara 100 bin TL, faaliyet dışı taşıma yapanlara 46 bin TL ceza verilecek.
-
Sosyal Medya Paylaşımları: Trafik ihlallerini özendirecek şekilde internette paylaşım yapanlara 25 bin TL ceza uygulanacak.
-
Takograf Zorunluluğu: 2021 ve sonrası model araçlar için takograf kullanımı 31 Aralık 2026'ya kadar kademeli olarak zorunlu olacak.
-
Ödeme Kolaylığı: Trafik cezaları artık kredi kartıyla ödenebilecek. Yabancı plakalı araçların cezaları ise tahsil edilmeden ülkeden çıkışlarına izin verilmeyecek.