Sanayi ve teknoloji alanında en çok kullanılan metallerden bakırda talep hızla artıyor. 2040 yılına kadar küresel talebin yüzde 50 yükselmesi öngörülürken, arz tarafındaki yetersizlikler fiyatların tarihi zirvelere yaklaşmasına neden oluyor.
Küresel talep artışı
S&P Global’in yayımladığı rapora göre, küresel elektrik tüketiminin 2040’a kadar yüzde 50 artması bekleniyor. Bu artış, bakır talebini bugünkü 28 milyon metrik tondan 42 milyon metrik tona çıkaracak. Enerji dönüşümü, yapay zeka, veri merkezleri ve savunma modernizasyonları bu talebin en önemli kaynakları arasında yer alıyor.
Arz tarafındaki riskler
Raporda, yeni yatırımlar yapılmadığı takdirde 2040’a kadar 10 milyon metrik tonluk arz açığı oluşabileceği öngörülüyor. Güney Amerika gibi büyük üretim bölgelerinde cevher kalitesinin düşmesi ve madencilik faaliyetlerinin daha karmaşık hale gelmesi maliyetleri artırıyor. Bir bakır madeninin keşfinden üretime geçmesine kadar geçen sürenin ortalama 17 yıl olması da arz tarafındaki sıkıntıları derinleştiriyor.
Uzman değerlendirmeleri
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, bakır fiyatlarındaki yükselişin uzun süredir beklendiğini belirtti. Çin’de yenilenebilir enerji, elektrikli araçlar ve yapay zeka kaynaklı ürünlerdeki talep artışının bakır kullanımını hızlandırdığını ifade eden Ergezen, küresel büyümedeki yavaşlamanın fiyatlara yansımasının sınırlı kaldığını söyledi. Ancak son dönemde faiz indirimleri ve ekonomik toparlanma beklentilerinin talebi yeniden artırdığına dikkat çekti.
Çin’in rolü
Ergezen, Çin ekonomisinin yeniden güçlü büyüme dönemine girmesi halinde bakır talebinde ciddi artış yaşanacağını ve fiyatların daha da yükselebileceğini vurguladı. Güney Amerika ve Avustralya’daki üretim kısıntılarının arzı baskıladığını, buna karşılık talebin düzenli şekilde artmaya devam ettiğini belirtti. Bu durumun fiyatların yükseliş trendini sürdürmesine yol açtığını ifade etti.