Kibirli, başta kendisiyle kavgalıdır. Kendisini dev aynasında görüp başkasını aşağılayandır. Allah’ın takdirini, taksimini beğenmeyendir. İç dünyasında huzursuz, tedirgindir. Amentüye inanmış insan, kibirliyi Allah’ın Kur’an’da tanıttığı kadarıyla bilir. Hiç kimsenin başkalarını kendi hisleriyle tanıtmaya, yargılamaya hakkı yoktur. Kibrin, kibirlinin vasıflarını Allah Kur’an’da beyan etmiş. Varlıklar içerisinde şerefli ve izzet sabi yaratık insandır. Allah’ın lütfu olan şeref ve izzeti taşıdığı sürece insanı hiç kimsenin burun kıvırarak küçümseye hakkı yoktur. İnsanı kibre iten sebeplerin başında servet, şöhret ve şehvet illeti gelir. Kibir, ilahi öfkeyi kabartır. Kibirli, deve iğne deliğinden geçinceye kadar gökler ile cennetin merhametinden, bereketinden mahrumdur. Tarih, ebabil kuşlarının taşlayarak perişan ettiği kibir abidesi hükümdar Ebrehe’nin ahvalini gördü.
Kibirli, hasediyle başkalarını kıskandıkça kendisini kahreder. Kibirli, başkalarını küçük gördükçe kendini alçaltan kimsedir. Ders çıkarmak, ibret almak isteyene mezarlıklara göz atması kâfidir. Nice kibirlilerin kibirlenecek hallerini yitirmiş vaziyetlerine mezarın toprağı tanık. Kibrinden burnunun ucunu görmeyenlerin hâllerini tarihe, toprağa sormalı. Tarihin, toprağın dilinden anlayan akıl kulağını açıp kibirlinin sessiz çığlıklarını dinlemeli. Masumu, mazlumu, mağduru çiğneyip geçen kibirlilerin son hallerini öğrenmeli. Tarihin, toprağın, mezarın sessiz anlatısı anlayana çok şey söyler. Mezar insana öyle ders okutur ki, okuttukça insanın kibrini kırar. Kibirli, kendine hak gördüğünü masuma, mazluma, mağdura reva görmeyendir. Kibir, haset, fitne, yalan gibi haramlarla Müslümanın ne işi olur?
Müslümana kibir, yalan, haset, fitne yakışır mı? Kim Allah’ın, kendisini sevmesini istiyorsa kibir, haset, fitne, yalan gibi haramlardan uzak olsun. Kibirliye vebal olarak masumun, mazlumun, mağdurun ahı yeter. Müslüman kibir, haset, yalan gibi haram kirlerine bulaşmadıkça Allah’ın sevdikleri arasında yeri olduğundan ümitsiz olmasın. Kibirli insan adalet ve merhamet yoksundur. Kibri, kibirliyi yerle yeksan eden tedavi usulü tevazudur. Kibir, haset, yalan gibi kötü hasletlerin her biri ruhsal hastalıktır. Fiziki hastalıklar gibi ruhsal hastalıkların da tedavisi gerekir. Allah’ın büyüklüğünü, kudretini, adaletini, rahmetini bilen nasıl büyüklük taslar? Büyüklük taslayarak masumu, mazlumu, mağduru ezip geçenlerin çürümüş tenlerini toprakta görmekten daha büyük ibret ne olabilir?
Kibrin türlerinden biri Firavun’un, Nemrut’un kendilerini ilah addettikleri türden kibirdir. Bu tür kibir Allah’a ortaklığa kalkışmaktır. Kibrin bir diğer türü şeytanın insanı kıskandığı ya da peygamberin peygamberliğini kibirlerinden o da bizim gibi bir insan biz daha asil kişileriz gelecekse peygamberlik bize gelmeliydi diyerek Allah’ın taksimine, takdirine karşı çıkanların kibridir. Bir başka kibirli tipi de kendisini yaradanına beğendirmek yerine kendini başkalarından üstün görerek gördüklerine aşağılayıcı tavır takınandır. Kibirli hasettir, fesattır. Allah’ın sevmediği kişidir. Allah yarattığına değer vermeyene değer verir mi? Allah üstün yarattığı insanı aşağılayanı yüceltir mi? Allah, yarattığını beğenmeyeni beğenir mi? Allah taksimine, takdirine, adaletine razı olmayandan razı olur mu? İnsanı yaratan sonsuz zengin, sınırsız muktedir, her şeye gücü yeten Rab’dır.
Ezeli ve ebedi olan Allah’ın hükmü karşısında öncesi ve sonrası olan nasıl büyüklük taslar? Kim ne kadar kibirlenirse kibirlensin ne gökleri, ne de yerleri delip geçebilir. Kendisini Allah’ın gözetiminde olduğunun farkındaki insan kibir, gurur abidesi olur mu? Nahl suresi ayet 23’de: “…Allah kibirlileri hiç sevmez.” buyurdu. Akıllı insan ayağının ucunu görüp adımını nereye attığını bilir. Aksinde, meçhul çukura düşmek kaçınılmaz olur. Akıllı insan mazlumu, masumu mağdur etmekten korkar. Her hakkı hakkınca hak sahibine teslim eder. Kibirli, hak sahibine hakkınca davranmayan gafil insandır. Kibirli cahildir, zalimdir. Kibirli ifrat ve tefritin karanlığında aklını, insafını kirletmiş insandır. Aklını, bedenini kibrin kirinden arındırmış tevazu sahibi insanlara ne mutlu!
Ömrünüz uzun, kazancınız bereketli olsun! Hoşça kalın! Dostça kalın!