Eskişehir’in sosyal ve ekonomik geleceğine ışık tutan 2024 yılı nüfus verileri kamuoyuna açıklandı. TUİK verileriyle paralel gelişen bu tablo, şehrin merkezileşme oranının %89,42 gibi oldukça yüksek bir seviyeye ulaştığını gösteriyor. Bu değişim, kent merkezini oluşturan Odunpazarı ve Tepebaşı ilçelerinin cazibesini artırmaya devam ettiğini kanıtlarken, kırsal kesimin boşalma sürecinin de hızlandığını ortaya koyuyor. Şehrin en kalabalık yerleşim yerlerinden olan mahallelerdeki son durum, belediye hizmetlerinden ticaret stratejilerine kadar pek çok alanı etkileyecek güçte.
Merkez İlçeler Büyüyor, Kırsal Nüfus 100 Bin Barajının Altına İndi
2024 nüfus verilerinde en çarpıcı detay, Eskişehir'in periferisinde yer alan 12 ilçedeki ciddi nüfus kaybı oldu. Bu ilçelerde toplamda 2 bin 140 kişilik bir düşüş yaşanırken, kırsal nüfusun toplamı 100 bin bandının altına geriledi. Buna karşılık merkez ilçeler olan Odunpazarı ve Tepebaşı, toplamda 8 bin 466 yeni sakin kazanarak büyümesini sürdürdü. Bu tablo, Eskişehir’in demografik yükünün neredeyse tamamının merkezde toplandığını ve şehir planlamasında bu bölgelere olan ihtiyacın arttığını gösteriyor.
Mahallelerin Zirvesinde Emek Mahallesi Yerini Sağlamlaştırdı
Eskişehir’in en kalabalık mahallesi unvanını uzun süredir elinde bulunduran Emek Mahallesi, 241 kişilik artışla nüfusunu 59 bin 215’e çıkararak liderliğini korudu. Onu 54 bin 247 kişilik nüfusuyla, 2 bin 642 kişilik ciddi bir artış yakalayan Çamlıca Mahallesi takip etti. Zirvedeki bu mahallelerin nüfusları, Türkiye’deki birçok ilçe merkezinden daha büyük bir potansiyele sahip olduklarını kanıtlıyor. Şirintepe mahallesi ise 205 kişilik bir düşüş yaşamasına rağmen 40 bin 410 sakinle üçüncü sıradaki yerini korudu.
Ihlamurkent ve Sümer Mahallelerinde Nüfus Patlaması
Verilerdeki en şaşırtıcı büyüme oranı Ihlamurkent Mahallesi’nde kaydedildi. Yeni konut projelerinin merkezi haline gelen mahalle, nüfusunu 9 bin 778’den 15 bin 246’ya çıkararak bir yılda 5 bin 468 kişilik devasa bir artış yakaladı. Benzer bir ivme, 1.113 kişilik artışla nüfusunu 10 bin 895’e çıkaran Sümer Mahallesi’nde de gözlemlendi. Bu bölgeler, Eskişehir’in yeni gelişim akslarını temsil ederken sosyal dokunun da hızla değiştiği alanlar olarak öne çıkıyor.
Kan Kaybeden Mahalleler: Yenibağlar ve Kurtuluş
Hızlı büyümenin aksine, şehrin eski ve yerleşik bazı mahallelerinde nüfus kaybı yaşandığı görüldü. Yenibağlar mahallesi 818 kişilik düşüşle bu kategoride başı çekerken, Kurtuluş mahallesi de 495 sakinini kaybetti. Uluönder, Gökmeydan ve Kırmızıtoprak gibi merkezi noktalar da nüfus kaybı yaşayan diğer önemli mahalleler arasında yer aldı. Uzmanlar, bu düşüşleri ticari dönüşüme, binaların yaşlanmasına ve yeni konut alanlarına olan talebe bağlıyor.
Uzman Gözüyle Eskişehir'in Demografik Geleceği
Şehir bölge plancıları ve sosyologlar, Eskişehir’deki bu yoğun merkezileşmenin "akıllı şehir" yönetimini zorunlu kıldığını vurguluyor. Birinci elden gözlemlerimiz, özellikle nüfusun hızla arttığı Ihlamurkent ve 71 Evler gibi mahallelerde altyapı, ulaşım ve okul ihtiyacının aciliyet kazandığını gösteriyor. Kırsal nüfusun azalması ise tarımsal üretim ve yerel kalkınma projelerinin yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini ihtar ediyor. Eskişehir, artık 14 farklı ilçeden ziyade, tek bir merkez dev haline dönüşmüş durumda.