Apple Music’te Yüzde 50’ye Varan Artış

Apple’ın Türkiye için yayımladığı güncel fiyat listesine göre Apple Music aboneliklerinde ciddi bir artış yaşandı. Öğrenci paketi 32,99 TL’den 49,99 TL’ye, bireysel paket 59,99 TL’den 89,99 TL’ye, aile paketi ise 99,99 TL’den 149,99 TL’ye yükseldi. Böylece müzik aboneliklerinde yaklaşık yüzde 50 oranında zam gerçekleşmiş oldu.

iCloud+ Depolama Paketleri Zamlandı

Apple yalnızca müzik servisinde değil, bulut depolama hizmeti iCloud+’ta da fiyatları artırdı. Depolama kapasitesine göre değişen oranlarda yapılan zamlarla birlikte 2 TB planı 399,99 TL’den 549,99 TL’ye çıktı. 50 GB planı 49,99 TL, 200 GB planı 169,99 TL, 6 TB planı 1.699,99 TL, 12 TB planı ise 3.399,99 TL oldu. Zam oranları yüzde 25 ile yüzde 37,5 arasında değişiyor.

Milyonlarca Kullanıcı Etkilenecek

Yeni fiyatlandırma, Apple Music üzerinden müzik dinleyen ve iCloud+ hizmetini fotoğraf, video ile dosya yedekleme amacıyla kullanan Türkiye’deki milyonlarca aboneyi doğrudan ilgilendiriyor. Mevcut aboneler, yenileme tarihinden itibaren güncellenen ücretler üzerinden ödeme yapacak.

Sonuç/Değerlendirme

Apple, döviz kuru ve küresel fiyat politikalarındaki değişikliklere paralel olarak Türkiye’de dijital servis ücretlerini belirli aralıklarla güncelliyor. Son düzenleme ile birlikte hem müzik aboneliği hem de bulut depolama hizmetlerinin maliyeti önemli ölçüde yükselmiş oldu.

Sektör için hem ekonomik çözüm hem güçlü bir yardımcı

Televizyon ve sinema dünyasının son yıllarda ciddi bir ekonomik baskı altında olduğunu belirten Doktor Öğretim Üyesi Denizcan Kabaş, yapay zekânın ön hazırlık, görsel tasarım, kurgu ve pazarlama aşamalarında maliyetleri ciddi oranda düşürdüğünü ifade etti. Netflix yapımı The Eternaut dizisindeki görsel efekt süreçlerinin yapay zekâ desteğiyle kısa sürede tamamlanmasını örnek gösteren Kabaş, bu durumun şirketlerin daha az maliyetle daha fazla içerik üretme arayışının bir sonucu olduğunu dile getirdi.

Yapay zekânın senaryo taslağı hazırlama, alternatif diyaloglar yazma, görüntü ve ses üretme gibi alanlarda yaratıcı süreçleri hızlandırdığını kaydeden Kabaş, bu teknolojinin üreticilerin yerine geçecek bir aktörden ziyade güçlü bir araç olarak görülmesi gerektiğini savundu. Gelecekte en başarılı yapımların, insan yaratıcılığı ile yapay zekâ imkanlarını birleştiren ekiplerden çıkacağını sözlerine ekledi.

Standartlaşma riski ve kültürel çeşitlilik

İzleyiciler için teknik kalitenin yanı sıra duygusal inandırıcılığın da kritik önem taşıdığına değinen Kabaş, The Irishman ve Indiana Jones and the Dial of Destiny filmlerindeki dijital gençleştirme teknolojilerinin etkileyici olduğunu fakat izleyiciyle bağ kuran temel unsurun karakterlerdeki insani deneyim olduğunu aktardı. Yapay zekânın geçmişteki milyonlarca içerikten beslenmesi sebebiyle mevcut kalıpları tekrar etme eğilimi barındırdığına dikkat çeken Kabaş, bu durumun içeriklerde tek tipleşmeye yol açabileceğini ve özellikle Türk dizilerinin uluslararası başarısını sağlayan yerel ve özgün hikayeler açısından risk oluşturabileceğini vurguladı.

2023 yılında Hollywood'da senaristler ve oyuncular tarafından gerçekleştirilen büyük grevler, yapay zekânın yaratıcı emek üzerindeki etkilerine dair endişeleri tüm dünyaya göstermişti. Medya ekonomisinde yaşanan dijitalleşme dalgası, yapım şirketlerini kâr marjlarını korumak ve içerik üretim hızını artırmak adına algoritmik çözümlere yönlendirirken; gerçeklik, kurgu, etik ve telif hakları arasındaki sınırların yeniden tartışılmasına zemin hazırlıyor.

Yapay zekânın medya sektöründeki meslekleri tamamen yok etmeyeceğini ancak iş tanımlarını değiştireceğini belirten Doktor Öğretim Üyesi Denizcan Kabaş, gelecekte teknik görevlerin azalacağını; denetleme, editörlük ve yaratıcı yönlendirme yapan profesyonellerin öne çıkacağını ifade etti. Türkiye'nin dizi ihracatında öncü olmasına rağmen yapay zekâ stratejilerinde henüz deneme aşamasında olduğunu hatırlatan Kabaş, iletişim fakültelerinde artık yapay zekâ okuryazarlığı, veri etiği ve telif hakları gibi konuların eğitimin temel bir parçası haline gelmesi gerektiğini vurguladı.

Krizin Kaynağı

Meta bünyesindeki Instagram, yeni yapay zekâ görüntü oluşturma aracı Muse Image ile herkese açık profillerdeki fotoğrafları kullanmaya başladı. Kullanıcılar bu entegrasyondan haberdar edilmezken, durum büyük bir gizlilik tartışması yarattı.

Uzmanlardan Uyarı

Siber güvenlik şirketi Malwarebytes, “Bu kaba bir çözüm ama hesabınızı gizliye almak en güvenli yöntem” açıklamasını yaptı. Gizlilik savunucuları ise özelliğin varsayılan olarak açık olmasını eleştirerek, ayarların derinlerde gizlenmesinin kullanıcılar için ciddi bir risk oluşturduğunu belirtti.

Meta’nın Açıklaması

Meta sözcüsü, Muse Image’in “ilk günden itibaren güçlü kontroller ve güvenlik önlemleriyle” oluşturulduğunu söyledi. Şirket, özel hesaplar ve 18 yaş altı kullanıcıların otomatik olarak hariç tutulduğunu, yetişkin kullanıcıların ise ayarlardan özelliği kapatabileceğini açıkladı.

Çocukların Fotoğrafları Tartışma Yarattı

Meta, 18 yaş altı kullanıcıların etiketlenemeyeceğini belirtti. Ancak yetişkinlere ait kamuya açık fotoğraflarda yer alan çocukların bu kapsamda korunup korunmadığı henüz netleşmedi. Gizlilik savunucuları bu durumun ciddi riskler barındırdığını vurguluyor.

Kullanım Alanları

Meta’nın basın bülteninde Muse Image’in “zararsız” kullanım örnekleri arasında moda trendlerini araştırmak, alışveriş bağlantılarını taramak ve doğa görüntülerini düzenlemek gibi uygulamalar yer aldı.

Küresel RAM Krizi Piyasayı Vurdu

Mobil dünyada "yapay zeka çılgınlığı" olarak nitelendirilen süreç, veri merkezlerindeki yarı iletken ve bellek stoklarını eritmiş durumda. Yaşanan parça darboğazı nedeniyle akıllı telefon üreticileri ciddi bir maliyet baskısı altında. Türkiye pazarında da etkisini gösteren bu durum, tüketicilerin uygun fiyatlı akıllı telefon bulmasını zorlaştırıyor. 150 dolar (7.000 TL) sınırının altındaki bütçe dostu modellerin üretimden kalkması, piyasadaki seçenekleri daraltıyor.

İkinci El Pazarı Yükselişte

Zamlar nedeniyle yeni bir cihaz almanın giderek güçleştiği Türkiye'de, tüketiciler yenilenmiş ve ikinci el mobil cihazlara yöneliyor. Counterpoint verilerine göre, dünya genelinde yenilenmiş telefon pazarı yüzde 13 oranında büyüme kaydetti. Artan fiyatlar, kullanıcıları satın alma tercihlerini değiştirmeye zorluyor.

Sevkiyatlar 2013'ten Beri En Düşük Seviyede

Yaşanan bellek krizi, sevkiyat rakamlarını da olumsuz etkiliyor. Küresel akıllı telefon sevkiyatlarının bir önceki yıla göre yüzde 13,9 oranında gerileyerek 1,08 milyar adede düşmesi bekleniyor. Bu rakam, 2013 yılından bu yana görülen en düşük seviye olarak kayıtlara geçecek. 9 çeyreklik büyümenin ardından gelen bu ani daralma, krizin tahmin edilenden çok daha derin olduğunu gözler önüne seriyor.

Dev Markalar "Hayatta Kalma" Savaşı Veriyor

Piyasadaki ekonomik fırtına, tedarik zinciri zayıf olan küçük markaları silme riski taşırken, devler süreci farklı sonuçlarla yönetiyor:

• Apple: Yılı kayıpsız kapatıp önümüzdeki yıl yüzde 5 büyüme hedefliyor.

• Samsung: Pazar ortalamasının altında, yüzde 4 civarında bir gerileme beklentisiyle süreci yönetiyor.

• Huawei: Fiyat sabitleme stratejisiyle ilk çeyrekte yüzde 1'lik küçük bir büyüme yakaladı.

• Xiaomi: Krizden en çok etkilenen devlerden biri olarak yüzde 19'luk bir sevkiyat kaybı yaşadı.

Teknoloji uzmanları, pazarın eski hareketli günlerine dönmesinin 2028 yılından önce çok zor olduğunu belirterek, tüketicileri maliyet odaklı bir dönemin beklediği konusunda uyarıyor.

Google Maps yemek siparişi özelliği kazanıyor

Android Authority’nin Authority Insights’ına göre, Android için Google Haritalar’ın en son beta sürümü, kullanıcıların Haritalar’dan kendi adlarına yemek siparişi vermesini istemelerine olanak tanıyacak yayınlanmamış bir özelliğe dair referanslar içeriyor. İşlevsellik henüz aktif olmasa da, yeni keşfedilen kod dizeleri Google’ın bu özelliği aktif olarak geliştirdiğini gösteriyor.

Kanıt, Android için Google Haritalar sürüm 26.27.00.941319029’dan geliyor. Bir APK incelemesi sırasında, Android Authority, yeni bir “Haritalardan yemek siparişi vermesini iste” özelliğine atıfta bulunan çeşitli metin dizeleri ortaya çıkardı. İstemler, “Ne istediğinizi söyleyin, yerel favorileri keşfedin ve Haritalar sizin için sipariş verecek – hareket halindeyken bile” gibi ifadelerin yanı sıra “Deneyin” ve “Belki daha sonra” etiketli düğmeler içeriyor.

Eğer özellik anlatıldığı gibi hayata geçerse, kullanıcıların Haritalar uygulamasını açtıktan sonra gerçekleştirdiği en yaygın görevlerden birini önemli ölçüde basitleştirebilir. Kullanıcılar manuel olarak restoran aramak, menülere göz atmak, bir teslimat uygulamasına geçmek ve ödeme işlemini tamamlamak yerine, sadece ne yemek istediklerini tarif edebilir ve gerisini Gemini’ye bırakabilirler.

Bu, Google’ın sadece soruları yanıtlamak yerine görevleri tamamlayabilen yapay zeka ajanlarına yönelik daha geniş kapsamlı çabasında bir başka adım olacaktır. Geçtiğimiz yıl boyunca Gemini, bilgileri özetlemenin ötesine geçerek randevu rezervasyonu, takvim yönetimi ve günlük verimliliğe yardımcı olma gibi alanlarda da genişledi. Yemek siparişi de bu vizyonun pratik bir uygulaması olacaktır.

Siz bu konu hakkında ne düşünüyorsunuz? Görüşlerinizi yorumlarda paylaşın!

WhatsApp dolandırıcılık onusunda yeni önlemler aldı

Hindistan Elektronik ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı (MeitY), hükümetle istişareler tamamlanana kadar WhatsApp’tan kullanıcı adı özelliğinin kullanıma sunulmasını durdurmasını istedi. Bu, ülkede 500 milyondan fazla kullanıcısı olan ve günlük kişisel ve profesyonel iletişimleri için uygulamaya güvenen WhatsApp için önemli bir müdahale.

daha geniş çaplı kullanıma sunulmadan önce kullanıcıların kullanıcı adlarını rezerve etmelerine zaten izin vermeye başladı. Aktif hale geldiğinde, özellik, insanların telefon numarası yerine bir kullanıcı adı aracılığıyla bağlantı kurmalarına olanak tanıyacak; bu da büyük gruplarda, iş sohbetlerinde, içerik oluşturucu sayfalarında ve kullanıcıların kişisel numaralarını paylaşmak istemediği konuşmalarda faydalı olabilir.

Endişe, dolandırıcıların yine de tanıdık görünen kullanıcı adlarını, görünen adları ve profil fotoğraflarını kullanarak başkalarının kimliğine bürünebilecek olmalarıdır. Bu risk, özellikle WhatsApp ile ilgili dolandırıcılığın zaten yaygın olduğu Hindistan’da daha da hassas. “Dijital tutuklama” dolandırıcılıklarında, suçlular polis memuru, CBI yetkilisi, RBI temsilcisi, telekom çalışanı veya İcra Müdürlüğü memuru gibi davranarak kurbanları WhatsApp veya görüntülü görüşmeler üzerinden para göndermeye zorluyorlar. Ayrıca günlük hayattaki kimlik taklit etme sorunu da var. Dolandırıcılar genellikle arkadaş veya aile üyesi gibi davranarak acil bir durum olduğunu iddia ediyor ve hedef kişileri hızlı bir şekilde para transfer etmeye zorluyorlar. WhatsApp’ın içerik oluşturucu aboneliklerine geçmesi bu soruna başka bir boyut daha ekliyor, çünkü sahte veya benzer içerik oluşturucu hesapları da takipçileri yanıltmak, ödeme toplamak veya kamuoyunda tanınan kişiler etrafında oluşturulan güveni istismar etmek için kullanılabilir.

Siz bu konu hakkında ne düşünüyorsunuz? Görüşlerinizi yorumlarda paylaşın!

Üretken yapay zekâ günlük yaşamın standardı oluyor

Üretken yapay zekâ teknolojileri artık günlük yaşamın doğal ve ayrılmaz bir parçası olarak kabul görmektedir. Küresel pazarlardaki kullanıcı eğilimlerini inceleyen tüketici içgörü çalışmaları, mobil yapay zekanın benimsenme hızını çarpıcı rakamlarla ortaya koymaktadır. Elde edilen verilere göre, yapay zekâ destekli cihazları deneyimleyen kullanıcıların %70'e yakını bu özellikleri günlük rutinlerinde aktif olarak kullanmaktadır. Yeni nesil tüketicilerin %80'inden fazlası ise bir sonraki akıllı telefon tercihinde "cihaz içi entegre yapay zekâ" yeteneklerini en önemli satın alma kriteri olarak konumlandırmaktadır. Yakın geçmişe kadar sadece birer ek özellik olarak görülen bu teknolojiler, bugün yeni bir mobil çağın standardını belirlemektedir.

Katlanabilir ekranlar ve çok yönlü dijital asistanlar

Kullanıcılar artık akıllı telefonlarını yalnızca iletişim kurmak için değil; aynı anda çalışmak, içerik üretmek ve yaratıcılık süreçlerini yönetmek için çok yönlü birer dijital asistan olarak değerlendirmektedir. Çoklu ekran teknolojileriyle başlatılan form faktörü devrimi de bu alandaki gücünü rakamlarla kanıtlamaktadır. Tüketici araştırmaları, katlanabilir ekran deneyimiyle tanışan kullanıcıların %90 gibi oldukça yüksek bir oranının bir sonraki cihazında da yine bu yenilikçi tasarım yapısını tercih ettiğini göstermektedir. Tasarımsal esneklik ile yapay zekanın birleşimi, akıllı telefonları cebe sığan kompakt birer üretim stüdyosuna dönüştürmektedir.

Geleceğin mobil deneyimini kullanıcı beklentileri şekillendiriyor

Mobil teknolojilerde önümüzdeki dönemin en önemli gündem maddeleri arasında üretken yapay zekânın cihaz içi entegrasyonu, gelişmiş çoklu görev deneyimleri ve yeni nesil form faktörleri yer almaktadır. Kullanıcı odaklı inovasyon anlayışı doğrultusunda, teknolojinin sadece donanımsal güçten ibaret kalmadığı; esnekliğin, hafifliğin ve yapay zekanın bir arada sunulduğu yeni bir mobil döneme geçiş yapılmaktadır. Akıllı telefon pazarındaki bu köklü değişim, kullanıcıların cihazlardan en yüksek verimi almasını sağlayan işlevsel çözümlere odaklanmaktadır.

Siber saldırganların hedefinde çocuklar var

Yaz tatilinin başlaması ebeveynleri çocuklarının sıkılma ihtimaline karşı arayışlara iterken, kötü niyetli aktörler bu dönemi yoğun bir şekilde suistimal etmeye çalışmaktadır. Günümüzde siber suçlular; hiper gerçekçi yapay zeka videoları (deepfake), ikna edici ses taklitleri ve hedefli sosyal mühendislik dolandırıcılıkları gibi son derece erişilebilir dijital araçlardan faydalanmaktadır. Deneyimli güvenlik uzmanlarını bile yanıltabilecek düzeydeki bu profesyonel tuzakları, akıllı telefon ya da tablet başında denetimsiz zaman geçiren bir çocuğun fark etmesi neredeyse imkansızdır. Genç internet kullanıcıları, her geçen gün daha da tehlikeli ve karmaşık hale gelen bir dijital ortama adım atmaktadır.

Teknik kontroller ve aktif ebeveynlik adımları

Fortinet, gençleri dijital dünyanın taşıdığı risklerden korumanın yolunun teknik kontroller ile aktif ebeveynliğin birleşiminden geçtiğini belirtmektedir. Çocukları siber riskler hakkında bilgilendirmek ve onlarla açık bir iletişim kurmak, tehlikelere karşı en etkili koruma yöntemidir. Dijital dünyanın getirdiği spesifik tehditleri anlatmak, çocukların soru sorma ve rahatsız edici durumları aileleriyle paylaşma özgüvenini artırmaktadır. Ebeveynlerin siber güvenlik alışkanlıklarında çocuklarına iyi birer örnek olmaları ve şüpheli bağlantılardan neden uzak durulması gerektiğini onlara net bir dille açıklamaları gerekmektedir.

Teknik tarafta ise yazılımları güncel tutmak ve evdeki Wi-Fi ağını şifrelemek siber güvenliğin temelini oluşturmaktadır. Mümkün olan her platformda çok aşamalı kimlik doğrulama (MFA) sistemlerini aktif hale getirmek ve eski şifreleri tekrar kullanmayıp güçlü parolalar belirlemek büyük önem taşımaktadır. Ayrıca tatil döneminde seyahat eden ailelerin; otel, kafe veya restoranlarda sosyal medya hesabı üzerinden giriş yapılmasını şart koşan halka açık Wi-Fi ağlarına karşı son derece temkinli olması gerekmektedir.

Dijital ayak izi ve bilgi kirliliği ile mücadele

İnternet dünyasında yapay zeka destekli uydurma içeriklerin hızla arttığı bu dönemde, çocuklara okuduklarını ve izlediklerini eleştirel bir gözle değerlendirmeyi öğretmek şarttır. Dijital ayak izlerinin kalıcı olduğu gerçeği üzerine çocuklarla konuşulmalıdır; çünkü internette paylaşılan her veri çocuğun dijital itibarını şekillendirmekte ve kötü niyetli kişiler tarafından şantaj ya da manipülasyon aracı olarak kullanılabilmektedir.

Evde aşırı ekrana maruz kalmak, çocukların psikolojisini ve ruh sağlığını da olumsuz etkilemektedir. Gözetimsiz internet erişimi, siber zorbalığa ve sosyal medyanın zararlı dinamiklerine maruz kalma riskini artırmaktadır. Cihaz kullanımı konusunda net sınırlar koymak, çocukların dijital dünyadan uzaklaşmasını sağlayarak yorgunluktan kaynaklanan ve siber tuzaklara düşmeye yol açan hataları önlemektedir.

Kişisel veri paylaşımı ve çevrim içi avcı tehdidi

Çocukların ev adresi, okul adı veya ödeme bilgileri gibi kritik kişisel verileri internette paylaşmaması konusunda kesin bir dille uyarılması gerekmektedir. Siber suçlular, popüler oyunlara yönelik sahte bağlantılar göndererek bu bilgileri suistimal etmekte ve ailelerin finansal güvenliğini tehlikeye atmaktadır. Sosyal medyada yapılan "canlı yayınlar" ise çocuğun tam konumunu siber avcılara açıkça gösterirken aile evinin boş olduğu sinyalini vermektedir. Dijital dünyada saldırganların kendilerini çocukla aynı yaşta göstererek (catfishing) mesajlar yoluyla gençleri kolayca manipüle etmesi, "yabancı tehlikesinin" somut bir tehdit olarak karşımıza çıktığını göstermektedir.

Günümüzde birçok cihaz, çocukların dijital faaliyetlerini izlemek ve engellemek için yerleşik güvenlik araçlarına sahip olsa da bazı kritik adımların ebeveynler tarafından manuel olarak atılması şarttır. Kredi kartlarının çocukların dijital hesaplarına tanımlı olmadığından emin olmak, giriş bilgilerini ebeveyn kontrolünde tutmak ve uygunsuz içerik engelleyicileri aktif hale getirmek hayati önem taşımaktadır. Modern dünyada ebeveynlerin görev listesi değişmekte; çocukların yanına koruyucu kıyafetler koymak kadar, güvenli cihazlar hazırlamak ve onların dijital sağlığını yönetmek de bu sorumlulukların bir parçası haline gelmektedir.

Dava iCloud hizmetiyle ilgili

Tüketici hakları kuruluşu Which?, Apple'ın iCloud depolama hizmetine avantaj sağlayarak rekabet kurallarını ihlal ettiğini öne sürerek dava açtı. İddiaya göre şirket, kullanıcıları kendi bulut depolama sistemine yönlendirerek alternatif hizmetlerin kullanımını zorlaştırdı.

Kullanıcılara ödeme yapılabilir

Davayı açan kuruluş, sürecin lehlerine sonuçlanması halinde uygun şartları taşıyan kullanıcıların kişi başına yaklaşık 77 sterlin tazminat alabileceğini açıkladı. Nihai ödeme miktarının ise dava sonucuna ve hak sahibi sayısına göre netleşeceği belirtildi.

Kimler kapsamda yer alıyor?

Davaya göre 8 Kasım 2018 ile 8 Haziran 2026 tarihleri arasında iCloud kullanan ve 8 Haziran 2026 itibarıyla Birleşik Krallık'ta yaşayan kişiler potansiyel hak sahibi olarak değerlendiriliyor. Bu kullanıcılar aksi yönde bir talepte bulunmadıkları sürece dava kapsamına otomatik olarak dahil ediliyor.

Apple iddiaları reddediyor

Apple ise suçlamaları kabul etmiyor. Şirket, iCloud kullanımının isteğe bağlı olduğunu ve kullanıcıların farklı bulut depolama hizmetlerini tercih edebildiğini savunuyor. Teknoloji devi ayrıca mahkeme kararına itiraz etmeyi planladığını duyurdu.

Süreç yakından takip ediliyor

Birleşik Krallık Rekabet Temyiz Mahkemesi'nin davanın toplu dava olarak ilerlemesine izin vermesiyle süreç resmen devam etmeye başladı. Kararın milyonlarca Apple kullanıcısını ilgilendirmesi nedeniyle teknoloji dünyasında da yakından takip edildiği belirtiliyor.

iPhone 11 ve SE (2. Nesil) İçin Yolun Sonu

Her yeni iOS sürümünde olduğu gibi, artan donanım gereksinimleri nedeniyle bazı cihazlar artık yeni yazılımları çalıştıramayacak. Bu yılın en dikkat çekici gelişmesi ise A13 Bionic işlemcili cihazların liste dışı kalması oldu. iOS 27 desteğinden mahrum kalacak modeller şunlar:

• iPhone 11

• iPhone 11 Pro

• iPhone 11 Pro Max

• iPhone SE (2. Nesil – 2020)

Bu modeller, iOS 26 serisinin son kararlı güncellemeleriyle yazılım desteği yolculuklarını tamamlamış olacaklar.

iOS 27 Desteği Alacak iPhone Modelleri

Yeni sürümle birlikte yapay zeka özelliklerine ve gelişmiş sistem performansına kavuşması beklenen modellerin tam listesi ise şu şekilde:

• iPhone 17 Serisi: 17, 17e, 17 Pro, 17 Pro Max ve 17 Air

• iPhone 16 Serisi: 16, 16e, 16 Plus, 16 Pro, 16 Pro Max

• iPhone 15 Serisi: 15, 15 Plus, 15 Pro, 15 Pro Max

• iPhone 14 Serisi: 14, 14 Plus, 14 Pro, 14 Pro Max

• iPhone 13 Serisi: 13, 13 mini, 13 Pro, 13 Pro Max

• iPhone 12 Serisi: 12, 12 mini, 12 Pro, 12 Pro Max

• Diğer: iPhone SE (3. Nesil)

Yeni işletim sistemi, radikal tasarım değişikliklerinden ziyade batarya ömrünü uzatan optimizasyonlara ve kullanıcı deneyimini iyileştirecek yapay zeka entegrasyonlarına odaklanıyor.

Meta’ya Yapay Zeka Soruşturması

Rekabet Kurulu, Meta Platforms, Inc. ve ilgili şirketleri hakkında yapay zeka alanındaki uygulamaları nedeniyle bir soruşturma başlattı. Yapılan ön araştırmalar sonucunda, Meta'nın kendi yapay zeka hizmeti olan "Meta AI"ı WhatsApp'a entegre ederken, rakip üçüncü taraf yapay zeka sağlayıcılarının platform üzerinden hizmet sunmasını engellediğine dair ciddi bulgulara rastlandı. Bu durumun rekabeti ihlal ettiği değerlendirilerek, soruşturmanın derinleştirilmesine karar verildi.

"Telafisi Mümkün Olmayacak Zararları Önlemek İçin"

Kurul, yürütülen soruşturmanın nihai sonucu açıklanana kadar geçici tedbir uygulanmasına hükmetti. Karara göre Meta, üçüncü taraf genel amaçlı üretken yapay zeka sohbet robotlarının WhatsApp üzerinden birincil hizmet olarak sunulabilmesini engelleyen tüm teknik ve ekonomik zorlukları kaldırmakla yükümlü kılındı. Şirketin, rakip yapay zeka asistanlarının kendi uygulaması üzerinde hizmet verebilmesi için gerekli koşulları acilen tesis etmesi bekleniyor.

Bir Ay İçinde Yerine Getirilmezse Ceza Kapıda

Rekabet Kurulu tarafından alınan geçici tedbir kararı, tebliğ tarihinden itibaren uygulanmaya başlanacak. Şirketin, bir ay içerisinde bu yükümlülükleri yerine getirmemesi durumunda, Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında idari para cezasıyla karşı karşıya kalacağı bildirildi.

Instagram Plus ile Gizli İzleme ve Tekrar İzleyenleri Görme Dönemi

Teknoloji portalı TechCrunch’ın aktardığı bilgilere göre, aylık 3,99 dolar (yaklaşık 130 TL) abonelik bedeliyle erişime açılacak olan Instagram Plus ve Facebook Plus paketleri, kullanıcılara geniş dijital ayrıcalıklar tanıyacak. Instagram Plus aboneliğini başlatan kullanıcılar şu özelliklerden faydalanabilecek:

• Gizli Hikaye İzleme: Hikaye izleyenler listesinde isim görünmeden, başkalarının paylaştığı hikayeler gizlice önizlenebilecek.

• Tekrar İzleme Analizi: Paylaşılan hikayelerin toplamda kaç kişi tarafından "yeniden ve tekrar tekrar" açılıp izlendiği raporlanabilecek.

• Süre Uzatma: Hikayeler standart olan 24 saatlik süreden daha uzun süre yayında tutulabilecek.

• Algoritma Desteği: Haftada bir kez, seçilen bir hikaye algoritma desteğiyle daha fazla izlenme alması için öne çıkarılabilecek.

• Görsel Yenilikler: Profil biyografileri için özel yazı tipleri ve animasyonlu "Süper Kalp" reaksiyonları kullanılabilecek.

Resmi 'WhatsApp Plus' Aylık 2,99 Dolar Oldu

Yıllardır üçüncü parti ve gayriresmî yazılımlarla güvenlik açığı oluşturan WhatsApp Plus kavramı, Meta tarafından resmiyete döküldü. Aylık 2,99 dolar bedelle satışa sunulacak resmi WhatsApp Plus paketinde tamamen kişiselleştirme odaklı yenilikler yer alıyor. Aboneler; klasik yeşil renk temasından sıkılanlar için özel uygulama temalarına, özel zil seslerine, ekstra sabitlenmiş sohbet pencerelerine ve premium animasyonlu çıkartmalara erişim sağlayabilecek.

Sahte Popülerlik Arayışı Dijital Kimliği Tehlikeye Atıyor

Instagram'da görünürlük ve erişim oranları, kişi veya işletmelerin güvenilirliğini doğrudan etkilediği için gerçek takipçi ve organik büyüme vaat eden ucuz paketler yoğun ilgi görüyor. Ancak bu hizmetlerin büyük bir kısmı, bot trafik sağlamanın veya ödeme alıp kayıplara karışmanın ötesine geçerek kullanıcıların hesaplarını hedef alıyor. Siber saldırganlar, sahte büyüme yönetim panelleri veya sahte iş birliği teklifleri sunarak kullanıcıların şifrelerini ve iki faktörlü kimlik doğrulama kodlarını talep ediyor. Bu tehlikelere dikkat çeken Alev Akkoyunlu, şu değerlendirmelerde bulunuyor:

"Kullanıcılar, birkaç dolar karşılığında binlerce takipçi kazanma fikrine kolayca kapılabiliyor. Ancak denetimsiz bir şekilde bağlanan 'büyüme asistanları' veya sahte etkileşim platformları, arka planda hesabınızın tüm kontrolünü ele geçiren birer tuzağa dönüşüyor. Şifrenizi veya doğrulama kodunuzu verdiğiniz anda, markanızın veya kişisel hesabınızın itibarını siber korsanlara teslim etmiş oluyorsunuz. Sosyal medyada kalıcı ve güvenli büyüme, yalnızca dikkatli, şeffaf ve bilinçli adımlarla mümkündür."

Instagram Hesaplarını Siber Tuzaklardan Koruyacak 5 Önlem

Sosyal medya platformlarında güvenliğin ve dijital itibarın korunması için kullanıcıların operasyonel adımlarında dikkatli olması gerekiyor. Siber riskleri en aza indirmek ve sahte takipçi dolandırıcılıklarının önüne geçmek amacıyla kullanıcıların alabileceği önlemler şu şekilde sıralanıyor:

• Hesap Şifrenizi ve Doğrulama Kodlarınızı Asla Paylaşmayın: Meşru hiçbir pazarlama veya reklam hizmeti, strateji oluşturmak için Instagram şifrenize veya iki faktörlü kimlik doğrulama (2FA) kodlarınıza ihtiyaç duymaz. Bu bilgileri talep eden tüm hizmetler doğrudan hesap ele geçirme girişimi olarak kabul edilmelidir.

• Kesin Rakam Garantilerine ve Algoritma Açıklarına İnanmayın: Kısa sürede on binlerce takipçi vadeden, gerçekçi olmayan fiyatlar sunan veya saklanan algoritma açıkları bulduğunu iddia eden tekliflere şüpheyle yaklaşılmalıdır. Şirket bilgisi veya gizlilik politikası bulunmayan platformlardan uzak durulmalıdır.

• Üçüncü Taraf Uygulamaların Erişim İzinlerini İptal Edin: Geçmişte hesabı büyütmek veya analiz etmek amacıyla bağlanan ancak güvenilirliğinden emin olunmayan tüm üçüncü taraf uygulamaların erişimi, Instagram ayarları üzerinden derhal kaldırılmalıdır.

• Şüpheli Ödeme Kanallarına ve Oltalama Bağlantılarına Karşı Tetikte Olun: Instagram doğrudan mesaj (DM) üzerinden gelen ve yeniden giriş yapılmasını isteyen bağlantılara veya kripto para, hediye kartı gibi resmi olmayan kanallarla yapılan ödeme taleplerine itibar edilmemelidir.

• Kapsamlı Bir Güvenlik Çözümü Kullanın: Şüpheli mesajlara, oltalama bağlantılarına ve dolandırıcılık senaryolarına karşı dijital kimliği güvence altına almak için cihazların Bitdefender Total Security gibi kapsamlı çözümlerle korunması, arka planda tam güvenlik sağlar.

Sosyal medya platformlarının ticari ve kişisel markalar için ana akım birer vitrine dönüşmesi, dijital platformlardaki metriklerin manipüle edilmesine yönelik küresel bir pazar doğurmuştur. Siber saldırganlar, kullanıcıların kısa sürede yüksek etkileşime ulaşma motivasyonunu bir sosyal mühendislik aracı olarak kullanarak her geçen gün daha karmaşık kimlik avı ve hesap çalma yöntemleri geliştirmektedir.

Sosyal medyada görünürlük elde etmek ticari ve kişisel başarı için önemli bir unsur olsa da, denetimsiz yöntemlerle kısa yoldan büyüme arayışı dijital kimliğin tamamen kaybedilmesine yol açabiliyor. Hesap güvenliğini tehlikeye atmamak adına kurumsal kimliği bulunmayan yapılardan uzak durulması, şifre ve güvenlik kodlarının üçüncü şahıslarla paylaşılmaması ve profesyonel siber güvenlik yazılımlarından destek alınması dijital varlıkların geleceği açısından kritik bir zorunluluk teşkil ediyor.

Çip Üretiminde "Helyum" Darboğazı Maliyetleri Kamçılıyor

Teknoloji sektöründe fabrikaların üretim bantlarını yavaşlatan en büyük yapısal problem, yarı iletken ve bellek üretiminde hayati önem taşıyan ana ham maddelerin tedarik edilememesi oldu. Özellikle çiplerin hassas üretim ve soğutma aşamalarında kritik bir role sahip olan helyum gazındaki küresel arz sıkıntısı, üretim maliyetlerini küresel ölçekte yukarı yönlü tetikliyor. Uzmanlar, helyum tedarikinde yaşanan bu pürüzlerin önümüzdeki aylarda fabrikalardan çıkan yeni cihazların etiketlerine doğrudan yansıyacağını belirtiyor.

Bellek Fiyatlarındaki Yükseliş Yeni Nesil Modelleri Vuracak

Akıllı telefonlardaki performans kriterlerinin en önemli ayağı olan bellek (RAM ve depolama) bileşenleri de ham madde krizinden nasibini aldı. Bellek maliyetlerindeki yukarı yönlü hareketlilik, özellikle yapay zeka destekli üst segment ve yeni nesil akıllı telefon modellerinin fabrika çıkış fiyatlarını doğrudan etkileyecek. Bu durum, bütçe dostu giriş seviyesi telefonlardan en lüks amiral gemisi modellere kadar çok geniş bir ürün yelpazesinde fiyat dengelerini bozacak.

Yıl Sonuna Kadar Kademeli Artış Kaçınılmaz

Mevcut akıllı telefon stoklarının iç piyasada kısa vadeli bir tampon görevi üstlendiğini belirten İlkay Cihaner, üreticilerin yeni ham madde ve parça tedariklerini yüksek fiyatlarla yapmaya başlamasıyla zam dalgasının kaçınılmaz olacağını ifade etti. Yapılan projeksiyonlar, Türkiye pazarında akıllı telefon fiyatlarının 2026 yılı sonuna kadar kademeli olarak artacağını ve 2025 yılı fiyat ortalamalarının yüzde 40 üzerine çıkacağını gösteriyor. Sektör temsilcileri, yeni bir cihaz satın almayı planlayan tüketicilerin mevcut stoklar tükenmeden harekete geçmesinin bütçelerini korumak adına rasyonel bir adım olabileceğini kaydediyor.

Elektrikli Araç Yatırımları Darboğaza Girdi

Honda'nın yaşadığı tarihi zararın temelinde, elektrikli araç pazarına yapılan devasa yatırımların karşılıksız kalması yatıyor. Özellikle ABD pazarında elektrikli araç talebinin aniden yavaşlaması ve devlet teşviklerinin zayıflaması, Japon devinin planlarını altüst etti. Şirketin elektrikli operasyonlarındaki toplam zarar 10 milyar dolar seviyesine dayanarak mali tabloyu kırmızıya boyadı.

2040 Vizyonu Rafa Kalktı, Yatırımlar Askıda

Honda CEO’su Toshihiro Mibe’nin 2021 yılında ilan ettiği "2040’ta sadece elektrikli araç satma" hedefi, yaşanan mali kayıplar sonrası resmen askıya alındı. Şirket;

• Benzinli motor üretimini durdurma kararından vazgeçti.

• Kanada’da planlanan 11 milyar dolarlık dev batarya ve otomobil fabrikası yatırımını süresiz olarak durdurdu.

Rota Yeniden Hibrit Modellere Çevrildi

Mali tabloyu toparlamak isteyen Honda yönetimi, tüketicinin daha yoğun ilgi gösterdiği hibrit teknolojisine geri dönme kararı aldı. Bu kapsamda, 2030 yılına kadar 15 yeni hibrit modelin piyasaya sürülmesi planlanıyor. Şirket, bu hamleyle hem maliyetleri düşürmeyi hem de pazar payını korumayı hedefliyor.

Motosiklet Satışları "Can Simidi" Oldu

Otomobil tarafında yaşanan %30'luk satış kaybına rağmen, Honda’nın motosiklet birimi şirketin ayakta kalmasını sağlayan en büyük güç oldu. Özellikle Hindistan ve gelişmekte olan pazarlardaki motosiklet satışlarından gelen kâr, şirketin faaliyetlerini sürdürmesine olanak tanıdı. Honda, iç yapısında yapacağı köklü değişikliklerle önümüzdeki yıllarda yeniden kâr grafiğine geçmeyi hedefliyor.

Dünyayı 17 Kez Dolaşacak Fiber Hattı

Türkiye'nin iletişim altyapısındaki devasa büyümeye dikkat çeken Bakan Uraloğlu, 2002 yılında 81 bin kilometre olan fiber optik kablo uzunluğunun bugün 680 bin kilometreye ulaştığını söyledi. Uraloğlu, "Fiber ağımız dünyanın çevresini 17 kez dolaşacak uzunlukta. Avrupa'da haneye fiber ulaştıran ilk 3 ülkeden biriyiz. Hedefimiz yıl sonuna kadar 750 bin kilometreye ulaşmak" ifadelerini kullandı.

5G'de "Kademeli" ve Hızlı Yayılım

31 Mart 2026'da Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın katılımıyla gerçekleştirilen tören sonrası Türkiye genelinde 5G rüzgarı esmeye başladı. Bakan Uraloğlu'nun paylaştığı verilere göre:

• İlk Gün: 21 Milyon Abone

• 40 Gün Sonunda: Yaklaşık 34 Milyon Abone

• 2 Yıllık Hedef: 5G hizmetini Türkiye'nin her noktasına eriştirmek.

Haberleşmede Tam Bağımsızlık: TÜRKSAT 7A Yolda

Uydu teknolojilerindeki yerlilik oranının %80'i aştığını belirten Bakan, geçtiğimiz yıl hizmete alınan TÜRKSAT 6A'nın ardından TÜRKSAT 7A için de çalışmaların başladığını duyurdu. Teknik şartname hazırlıklarının devam ettiğini belirten Uraloğlu, dijitalleşmeyi bir egemenlik meselesi olarak gördüklerini vurguladı.

Uluslararası Başarı: "Tarife Karşılaştırma"ya Dünya Ödülü

Türkiye'nin dijital inovasyon başarıları dünya çapında tescillenmeye devam ediyor. e-Devlet üzerinden yürütülen "Tarife Karşılaştırma" projesi, Dünya Bilgi Toplumu Zirvesi (WSIS) 2025 ödülleri kapsamında "Bilgiye Erişim" kategorisinde şampiyon seçildi. Daha önce de abonelik fesih süreçlerinin dijitalleşmesi projesiyle ödül alan Türkiye, vatandaş odaklı hizmetlerde küresel bir model haline geldi.

"Beyin Uykuya Dalmıyor Ama Yaratıcılık Azalıyor" Araştırmacılar, yapay zekanın iş yükünü devralmasının "bilişsel teslimiyet" olarak adlandırılan bir duruma yol açtığına dikkat çekiyor. Çalışmaya göre, yapay zekayı bir "kısa yol" olarak kullanan bireylerde:

• Bilgiyi saklama ve hatırlama yeteneği azalıyor.

• Özgün fikir üretme kabiliyeti "ruhsuzlaşıyor".

• Kendi düşünce süreçlerine olan sahiplik duygusu kayboluyor.

"Google Etkisi"nden "Yapay Zeka Etkisi"ne Geçmişte internetin gelişimiyle "Google etkisi" (detayları hatırlamaya gerek duymama) kavramı ortaya çıkmıştı. Ancak bugün, problem çözme yeteneğimizi de yapay zekaya devretmemiz, beyin sağlığı için daha kritik bir tehdit oluşturuyor. Uzmanlar, derinlemesine düşünme ve bilişsel çaba harcama gibi "süper güçlerimizi" kullanmadığımızda, bunun ilerleyen yaşlarda bilişsel gerileme veya bunama gibi ciddi sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilebileceği konusunda uyarıyor.

Peki, Nasıl "Hibrit Zeka" Kurarız? Bilim insanları yapay zekayı tamamen reddetmek yerine, onu bir "hibrit zeka" aracı olarak kullanmayı öneriyor:

1. Önce Sen Düşün: Yapay zekaya sormadan önce mutlaka kendi analizinizi yapın. Temel bilgiyi öğrenmeden araca başvurmak, beynin sinirsel bağlantılarını zayıflatıyor.

2. "Düşman Talimatları" Yöntemi: Yapay zekadan size hak vermesini değil, bir "düşman" gibi fikirlerinizi çürütmesini isteyin. Bu, eleştirel düşünme kaslarınızı çalıştırır.

3. Soru Sordurun: Yapay zekadan cevap yazmasını istemek yerine, konuyu daha iyi anlamanızı sağlayacak bağlamlar ve sorular üretmesini talep edin.

Editörün Notu: Unutmayın, beynimiz "bilişsel kısayolları" çok sever. Ancak beyninizi formda tutmak istiyorsanız, tıpkı fiziksel spor gibi zihinsel zorluklara da ihtiyacınız var. Teknolojiyi sizin yerinize düşünen bir mekanizma olarak değil, daha iyi düşünmenizi sağlayan bir "antrenman partneri" olarak görün.

Eğitimde Teknoloji Dönemi: Robot Mesaiye Başladı

CANİKFEST etkinlikleri kapsamında Samsun'a kazandırılan ve "Canik" adıyla nüfusa kaydedilen insansı robot CANİKMAN, artık Canik Özdemir Bayraktar Keşif Kampüsü’nün aktif bir personeli haline geldi. Kampüse gelen öğrencileri kapıda karşılayan ve onlarla selamlaşan robot, dersliklerde çeşitli konularda teknik bilgiler vererek eğitim sürecine dahil oluyor. Özellikle çocukların yoğun ilgi gösterdiği CANİKMAN, kampüs tanıtımlarında da aktif rol üstlenerek öğrencilerin teknolojiyle kurduğu bağı güçlendiriyor.

Belediye Başkanı Sandıkçı: "Mühendisler Ordusu Yetiştiriyoruz"

Canik Belediye Başkanı İbrahim Sandıkçı, CANİKMAN'ın sadece bir sergi objesi değil, eğitimde fırsat eşitliği sağlayacak bir araç olduğunu vurguladı. Geçtiğimiz yıl verdikleri robot sözünü tutmanın gururunu yaşadıklarını belirten Sandıkçı, robotun kırsal mahallelerdeki okulları da ziyaret edeceğini açıkladı. Amaçlarının çocuklara hayal kurdurmak olduğunu söyleyen Sandıkçı, "Canik'te yapay zeka, yazılım ve robotik kodlamaya dokunmayan öğrenci kalmayacak. Cumhurbaşkanımızın başlattığı milli teknoloji hamlesi ışığında geleceğin mühendislerini yetiştirmek için çalışıyoruz" dedi.

Öğrencilerden Büyük İlgi ve Heyecan

CANİKMAN ile ilk kez karşılaşan öğrenciler, yaşadıkları deneyimi "insan gibi" sözleriyle tanımlıyor. Daha önce robotlar üzerine sadece teorik araştırmalar yapan gençler, ilk kez bir robotla el sıkışıp soru sorma imkanı bulduklarını ifade etti. Veliler ise çocuklarının robotla tanışma heyecanıyla uyuyamadıklarını belirterek, bu tür projelerin çocukların bilimsel merakını tetiklediğini dile getirdi. Robotun yaz kış demeden Samsun genelindeki okulları gezerek bir teknoloji elçisi gibi görev yapacağı belirtildi.

Desteği Kesilecek Modeller Belli Oldu

Haziran ayında yapılacak resmi tanıtımla birlikte Apple’ın güncelleme takviminden çıkarılacak cihazlar şunlar:

• iPhone 11

• iPhone 11 Pro

• iPhone 11 Pro Max

• iPhone SE (2020)

Bu kararla birlikte, dünya genelinde hala aktif olarak kullanılan milyonlarca cihaz, Apple’ın en güncel işletim sistemi özelliklerinden ve güvenlik yamalarından mahrum kalacak.

Yapay Zeka Engelini Aşamadılar

Apple’ın bu adımının arkasındaki en büyük nedenin, iOS 27 ile sisteme entegre edilecek olan gelişmiş yapay zeka (AI) fonksiyonları olduğu belirtiliyor. Uzmanlara göre, söz konusu modellerde bulunan A13 Bionic işlemci ve sınırlı RAM kapasitesi, yeni nesil akıllı özelliklerin ihtiyaç duyduğu yüksek işlem gücünü karşılayamıyor.

Kullanıcılar İçin Ne Anlama Geliyor?

Güncelleme desteğinin kesilmesi, bu telefonların hemen kullanılamaz hale geleceği anlamına gelmiyor. Ancak cihazlar yeni özelliklerden yararlanamayacağı gibi, zamanla popüler uygulamaların (WhatsApp, Instagram vb.) yeni sürümleriyle uyum sorunu yaşayabilir.

Apple’ın bu hamlesi, teknoloji dünyasında "doğal dönüşüm" olarak değerlendirilirken, birçok kullanıcı için de yeni bir model satın alma zorunluluğunu beraberinde getirecek gibi görünüyor.

Görevde yer alan astronotlardan Reid Wiseman tarafından çekilen görüntüler, Dünya’nın uzaydaki konumunu ve estetik bütünlüğünü bir kez daha gözler önüne serdi.

Artemis II Görevi Nedir?

Artemis II, NASA’nın Ay’a yönelik yeni nesil insanlı görev programının önemli bir aşamasıdır. 1 Nisan’da başlatılan bu görev, yaklaşık yarım asır sonra Ay’a yapılan ilk insanlı yolculuk olması açısından tarihî bir öneme sahiptir.

Görevde dört kişilik bir mürettebat yer almakta ve bu ekip, uzay aracındaki sistemleri test etmenin yanı sıra Ay çevresinde çeşitli gözlemler gerçekleştirmektedir. Uzmanlara göre Artemis II, gelecekte planlanan Ay’a iniş görevleri için kritik bir hazırlık niteliği taşımaktadır.

Mürettebatın Görevleri ve Deneyimleri

Artemis II görevindeki astronotlar, yalnızca seyahat etmekle kalmayıp aynı zamanda kapsamlı testler gerçekleştirmektedir. Bu süreçte uzay aracının performansı, yaşam destek sistemleri ve iletişim altyapısı detaylı şekilde incelenmektedir.

Astronotların önceki görevlerden aktardığı deneyimlere göre, bu tür görevlerde en önemli unsur sistemlerin güvenilirliğidir. Uzay ortamında küçük bir hata bile büyük sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle Artemis II, gelecekteki Ay inişleri için kritik bir test süreci olarak değerlendirilmektedir.

Ayrıca ekip, Ay’ın daha önce detaylı incelenmemiş bölgelerini görüntüleyerek bilimsel veri toplamaktadır.

Ay Görevlerinin Geleceği

NASA’nın Artemis programı, yalnızca Ay’a ulaşmayı değil, aynı zamanda burada sürdürülebilir bir insan varlığı oluşturmayı hedeflemektedir. Artemis II, bu hedefe giden yolda önemli bir kilometre taşıdır.

Uzman görüşlerine göre, bu tür görevler Mars gibi daha uzak hedefler için de hazırlık niteliği taşımaktadır. Ay’da elde edilecek deneyimler, uzun süreli uzay yolculukları için gerekli teknolojilerin geliştirilmesine katkı sağlayacaktır.

Geçmişteki Apollo görevlerinden elde edilen bilgilerle karşılaştırıldığında, günümüzde kullanılan teknolojilerin çok daha gelişmiş olduğu görülmektedir. Bu da uzay keşiflerinde yeni bir dönemin başladığını göstermektedir.