10.05.2017, 10:35

İbn-i Fadlan Seyahatnamesi

Ortaçağ Türk Tarihine dair en önemli eserlerden birisi olarak kabul edilen İbn-i Fadlan Seyahatnamesi oldukça ilginç bilgiler içermektedir. Henüz Müslümanlığı kabul etmemiş olan Oğuz ve Bulgar Türklerinin yaşamlarına dair ayrıntılar içeren bu eser aynı zamanda Ruslara dair de ilginç bilgiler vermektedir. 921 yılında İdil Bulgarlarının Kağanı Yıltavar, dönemin Abbasi halifesi El Muktedir’den kendilerine İslamiyet’i öğretmesi ve mescit inşa etmesi için bir heyet yollamasını ister. Buna olumlu cevap veren halife, kalabalık bir heyeti İdil Bulgarlarına yollar. Bu heyetin içerisinde dönemin ünlü diplomat ve gezgini İbn-i Fadlan da yer almaktadır. Bulgarların yaşadığı şehre gelen Fadlan, burada yaşayan Türklerin gündelik hayatını kaleme alarak seyahatnamesini oluşturur. Fadlan sadece Bulgar Türkleri ile değil Oğuzlar, Başkurtlar, Peçenekler ve Tatarlar gibi diğer Türk boyları ile de uzunca bir zaman geçirir. Fadlan’ın Türklere dair gözlemleri oldukça ilginçtir. Fadlana göre Türklere dair bazı gözlemler şunlardır: – Deri çadırlarda oturan göçebe insanlar. Bir süre bir yerde kalıp, sonra başka yere gidiyorlar. Yol üstünde bunlara ait çadırların her yanda kurulu olduğunu görüyoruz. Hiçbir şeye tapmıyorlar, başlarındakilere bey diyorlar, içlerinden biri bey’e danışmak istediği zaman ona gidip; bey, falanca işte ne yapayım? Diye soruyor. Ne yapacağına, araların¬da yaptıkları toplantıda beraberce karar veriyorlar. Ama ka¬rarı verip uygulamaya geçecekleri zaman, içlerinden en basit, en aşağılık olanları bile ortaya çıkıp, karara karşı gelebiliyor. -Zina bu insanlara çok yabancı ama birisinin zina işlediğini öğrenirlerse, onu iki par¬çaya ayırıyorlar. Bunu yapmak için günahkârı iki ağacın dalla¬rına bağlıyorlar, sonra deviriyorlar ağaçları ve adam ikiye bölünüyor. -Türk yurdundan tanımadığı bir kimse geçip ona: Ben senin misafirinim. Develerinden, hayvanlarından ve parandan şu miktar ihtiyacım var derse, Türk istediklerini ona verir. Eğer Türk yolculuk esnasında ölürse ve kafile geri gelirse Türk: benim misafirim nerede diye sorar. Kafilenin en akıllı kişisinin yanına gider malları indirir ve ölen kişiye verdiği malın aynısını alır. Ne bir eksik ne bir fazla. İbn-i Fadlan, bunun gibi birçok ilginç bilgiyi kayda geçirmiştir. Bu kayıtlar, ünlü Türk Tarihçisi Zeki Velidi Togan tarafından İran’ın Meşhed şehrinde tesadüf eseri bulunmuş ve tarihimize kazandırılmıştır.

Yorumlar
Yükleniyor...
0
.